Ene båke so les bwès d' l' Årdene (lives)
Ène bauke su lès bwès d' l'Ârdene
![](https://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/1/1e/Mape_Basse_%C3%85rdene.jpg/220px-Mape_Basse_%C3%85rdene.jpg)
Ene båke so les bwès d' l' Årdene (Ène bauke su lès bwès d' l'Ârdene), c' est on live a môde di live di scole, k' a rexhou e 3 tômes, li prumî e 1984, les 2inmes et 3inme e 1993, sicrît pa Lucyin Mahin, et eplaidî ås edicions Scaillet, a Montniye-Tiyoû.
Li mwaisse tecse est scrît tot notant li prononçaedje do walon a Transene, on viyaedje del Basse Årdene.
Contnou
[candjî | candjî l’ côde wiki]Li sudjet d' tchaeke tchaptrê, udon shijhe, c' est on roufion, li ptit Firmin, ki dmande a si nonnonke Colas les ca et les ma so des sacwès a vey avou les bwès d' Årdene.
Les scrijhaedjes e walon sont ratournés pår e francès.
Adonpwis, gn a ene djivêye di målåjheys mots k' i gn aveut dins li lçon, esplikés e francès, pacô avou ene pitite fråze. Eto, li live est rprin so l' l° S17 dins l' djivêye des motîs. Tos les mots d' "Ene Båke" sont eto reployî dins l' båze di dnêyes Rasgotaedje des Bassårdinreces.
Po sacwants tchaptrês, gn a eto des esplikêyes tecnikes, a môde d' ecådraedje : so les taenreyes di Djivet; so les sôres di raiwaedje, les prumirès foidjes, les voyaedjes d' oujheas. Ces ecådraedjes la sont ratournés e francès, zels eto.
Al fén, gn a eto ene pitite luçon so les trokes di sinonimes, des parintêyes di mots, li manire di dire bondjoû et arvey. Ås deujhinme et troejhinme tômes, gn a des pus beas ptits bokets d' croejhete come li codjowaedje des viebes, so les aidants viebes (inte did zels "aveur" et "esse"), et les dvancetes.
Gn a eto ene cåkêye di portraits (mins co do tins do noer et blanc), sovint saetchîs på scrijheu lu-minme. Gn a ossu des dessinaedjes da Bernard Lecomte, Marie-Annick Hardy, et minme onk da Serge Duhaillon.
![](https://upload.wikimedia.org/wikipedia/wa/thumb/0/06/Mahin_bauke_tome3.jpg/220px-Mahin_bauke_tome3.jpg)
Sudjets studyîs
[candjî | candjî l’ côde wiki]![]() |
|
- Li schoirçaedje des tcheneas, disk' å fabricaedje do tan et å taenaedje des peas (c' est les 7 shijhes do prumî tôme). Po schoircî les pelozeas, on s' sierveut d' on peloe.
- Sacwants vîs mestîs k' on fjheut ezès bwès (c' est les 7 shijhes do deujhinme tôme).
- Les biesses des bwès (c' est les 7 shijhes do troejhinme tôme). On-z î cåze des singlés, des ciers, des tchivroûs, do taesson (17inme et 18inme shijhes), des magneus d' tchå come les bascolidîs (19inme shijhe), evnd.
Hårdêyes difoûtrinnes
[candjî | candjî l’ côde wiki]Corwaitaedje odio (sol waibe «Amon Lorint»)
- Pådje do live so l' Aberteke (avou les tecses di sacwants tchaptrês rashious e rfondou)
- Bokets riscrîts avou l' mwaisse sicrijhaedje (so l' waibe "Li walon d' emon nozôtes")
- Scanaedje do tôme I
- Scanaedje do tôme II
- Scanaedje do tôme III
so Wikisourd: Ene båke so les bwès d’ l’ Årdene