Isabel Mijares
Isabel Mijares | |
---|---|
Bizitza | |
Jaiotzako izen-deiturak | María Isabel Mijares García Pelayo |
Jaiotza | Mérida, 1942 |
Herrialdea | ![]() |
Heriotza | Madril, 2024ko otsailaren 11 (81/82 urte) |
Hezkuntza | |
Heziketa | Madrilgo Complutense Unibertsitatea Bordeleko Unibertsitatea |
Hizkuntzak | gaztelania |
Jarduerak | |
Jarduerak | oenologist (en) ![]() |
Kidetza | Real Academia de Gastronomía (en) ![]() |
María Isabel Mijares García-Pelayo (Mérida, Badajoz, Extremadura, 1942 - Madril, 2024ko otsailaren 11) badajoztar enologoa, kimikaria eta idazlea izan zen. Enologian jardun eta Espainian upeltegi bat zuzendu zuen lehen emakumetzat hartua.[1][2] 1982an, ardoaren kontseilu arautzaile baten buru jardun zuen lehen emakumea izan zen: Valdepeñas jatorrizko izenaz babestua.[3] TEAM taldearen buru izan zen. Talde horrek urtero egiten du ardoen Repsol Gida.[4]
Biografia
[aldatu | aldatu iturburu kodea]Leongo militarra zen aita eta Extremadurakoa ama, zortzi neba-ahizpeko familia batean. Haurtzaroa bere jaioterrian, Meridan, eman zuen eta bertan egin zituen batxilergoa eta magisteritza-ikasketak.[5] 1959an Kimika ikastera Madrilgo Unibertsitate Konplutentsera joan zen.[1] 1967an Frantziako Gobernuaren beka bat lortu zuen Bordeleko Unibertsitateko Enologia Institutuan enologia ikasteko, eta hantxe lizentziatu zen.
Lan ibilbidea
[aldatu | aldatu iturburu kodea]Enologia modernoaren aita den Émile Peynaud-ekin aritu zen lanean, honako espezialitate hauetan: ardandegien zuzendaritza, planta berrien instalazioa, ardoen zahartzea eta, bereziki, analisi sentsoriala. Ondoren, Juan March Fundazioaren beka bati esker, Bordelera itzuli zen enologiako doktoretza egiteko, Peynaud-en zuzendaritzapean. 1970ean Bordeleko Enologia Institutuko Ardoen Dastaketaren Diploma Nazionala lortu zuen.[6] Urte haietan, Peynauden El Gusto del Vino itzuli zuen gaztelaniara.[5]
Espainiara itzuli zenean, Villafranca del Bierzoko Palacio de Arganza upategi bat zuzendu zuen lehen ardogilea izan zen. [6] Geroago, ezkondu ostean, Madrilen analisi eta kontrol enologikoko laborategi bat sortu zuen bere neba zuzendari komertzial zela, berea ez zuten upategiei kanpoko aholkularitza eskaintzeko. [5]
Enologoen Nazioarteko Batasuneko idazkari nagusia izan zen, eta 1982an ardoaren jatorri-deitura baten buru izan zen lehen emakumea izan zen: Valdepeñas jatorri-deitura (1982-1987) eta Nazio Batuetan mahastizaintzako eta ardogintzako praktikei buruz gobernuei aholku emateko proiektu burua.[7] Hispanoamerikako hainbat herrialdetan ibili zen, baina baita Europan ere.[5]
TEAM (Técnicas Enológicos y Alimentarías Mijares, S.L.) sortu zuen, José Antonio Sáez Equipo jaunarekin batera.Enpresa horrek sektorean garrantzi handia hartu zuen.
Hasiera-hasieratik, Mijares-en jarduera zabala izan da, eta sektoreko erantzukizun- eta eragin-postu guztiak betetzen ditu: enpresen fundazioa, jatorrizko deituren zuzendaritza, ikastaroak, hitzaldiak, nazioarteko lehiaketetako epaimahaietako kidetzak, etab.[6]
Miokardio infartu akutu baten ondorioz 2024ko otsailaren 11ko goizaldean hil zen Madrilen.
Lanak
[aldatu | aldatu iturburu kodea]Artikulu ugari ditu aldizkari espezializatuetan. Bere lanik ezagunena Guía Repsol de vinos da, Grupo Team-en ardurapekoa eta sektoreko erreferentzia dena.
Liburuak
[aldatu | aldatu iturburu kodea]- 1992. Curso de vinos latinoamericanos y Curso de vinos españoles, José Antonio Sáez Illobre-rekin elkarlanean.
- 1995. EL vino, de la cepa a la copa, José Antonio Sáez Illobre-rekin.
- 1996. Colección de Guías de vinos y bodegas. El Herrialdea -Aguilar argitaletxea, José Antonio Sáez Illobre-rekin elkarlanean.
Sariak
[aldatu | aldatu iturburu kodea]Sari eta aintzatespen ugari jaso ditu. Besteak beste:
- 1979. Nazioarteko Dastatze Lehiaketaren irabazlea Parisen.
- 1981. Turingo Nazioarteko Dastatze Lehiaketaren irabazlea.[8]
- 1986. Commandeur, Commanderie des Vins de Bordeaux erakundeak emana.
- 1986. Santa Teresa besaulkia eta Espainiako Gastronomia Errege Akademiako euskaltzain osoa.
- 1988. Valdepeñas hiriko adopziozko alaba. Jatorrizko deituraren buru izan zen.
- 1990. Víctor de la Serna saria, Espainiako ardoaren sustapen onenari, Espainiako Gastronomia Errege Akademiak emana.
- 1992. Almendralejoko Dama del Miajón de Los Castuos.
- 1994. AEBn sortutako Charter 100 Emakumeen Elkarteko lehendakaria. AEB, Espainiako ordezkaritza.
- 1995. Frantziako Gobernuaren Nekazaritza Merituaren Domina Chevalierren graduan.
- 1997. Ohorezko irakaslea Mendozako (Argentina) Juan Agustín Maza Unibertsitatean.
- 1998. Ohorezko mahastizaina, Bento Gonzalvezen (Brasil) gobernuaren aldekoa.
- 1998. Ohorezko mahastizaina Uruguaiko Gobernuaren alde.
- 1999. Txileko Mahastizaintza eta Ardogintzako Merituaren Kofradiako ohorezko kidea.
- 2001. Espainiako Enologoen Federazioak emandako Ardo Merituaren Urrezko Domina.
- 2002. Txileko Santiagoko Batasunaren Klubeko ardogintzaren merituaren domina.
- 2004. Merituaren ordena, Komendadore mailan Peruko Gobernuak emana, zerbitzuengatik.
- 2006. Reconnaissance au Grand Prix de la Science et de l’alimentation 2005, Nazioarteko Gastronomia Akademiak emana.
- 2008. Femmes et Vins du Monde Nazioarteko Lehiaketako sari berezia.
- 2009. Urteko kimikaria.
- 2012. Badajozko Merkataritza Ganberak emandako ardoaren musa.
- 2012. Boliviako Tarifa Hiriko eta Cercado Probintziako Herritarrak.
- 2017. Enologia Katedra María Isabel Mijares en Osag. 9
- 2017. Cervantes Gastronomia Saria (Alcalá de Henares)
- 2018. Ohorezko Medal of Gastronomic Culture, World Gastronomy Institute (WGI)
- 2019. Enofusion saria. [9]
- 2019. D. O. Ribapeneko Emakume eta Ardoaren Saria.
Erreferentziak
[aldatu | aldatu iturburu kodea]- ↑ a b Cucala, Sara. (2024-02-11). «Muere Isabel Mijares, la primera enóloga y directora de una bodega en España» El País.
- ↑ Lázaro, Agapito Ojosnegros. (2024-02-11). «Fallece a los 81 años Isabel Mijares, enóloga pionera y exponente del sector del vino» El Norte de Castilla.
- ↑ «Isabel Mijares, la primera mujer enóloga de España» CMMedia.
- ↑ «Isabel Mijares - Guía Repsol» www.guiarepsol.com.[Betiko hautsitako esteka]
- ↑ a b c d Plaza, Analía. (2020-11-14). «La gran enóloga española: "La gente está con la tontería de los maridajes y eso ayuda mucho al sector"» ElDiario.es.
- ↑ a b c «Isabel Mijares» Los avances de la química.
- ↑ «FENAVIN rinde homenaje a Francisco Creis, el que fuera tercer presidente de la D.O. Valdepeñas» La Cerca.
- ↑ (Gaztelaniaz) «Isabel Mijares | Fundación Juan March» www.march.es (Noiz kontsultatua: 2024-02-21).
- ↑ (Gaztelaniaz) «Premios Enofusión 2019: Isabel Mijares y Juan Vázquez Gancedo» Enofusion 2019-01-22 (Noiz kontsultatua: 2024-02-21).