Shōgiafbrigði
Ýmis afbrigði shōgi (japanskrar skákar) hafa þróast í gegnum tíðina, en þau spanna allt frá stærstu skákleikjum sem nokkru sinni hafa verið fundnir upp til þeirra allra minnstu. Fáein þessara afbrigða eru enn spiluð nokkuð, en ekkert þeirra er þó nærri eins vinsælt og shōgi sjálft.
Taka skal fram að í flestum þessara afbrigða er ekki leyfilegt að sleppa leikmönnum aftur inn á borðið eftir að þeir hafa verið drepnir, en þetta er oft talið mesta sérkenni shōgi. Þessi afbrigði virka því strategískt líkari öðrum skákleikjum, og borðið gisnar smátt og smátt eftir því sem fleiri taflmenn eru drepnir.
Forverar nútímashōgi
[breyta | breyta frumkóða]Einhvers konar skák hafði örugglega komist til Japan á 9. öld, ef ekki fyrr, en elsta varðveitta japanska lýsingin á skákreglum er frá 12. öld, þ.e. frá Heian-tímabilinu. Því miður gefur þessi lýsing ekki nægilega skýra mynd af reglum leiksins, en það hefur þó ekki aftrað fólki frá því að reyna að endurgera þessa fornu útgáfu shōgi, sem venjulega er kölluð Heian shōgi (
Á 16. öld var leikurinn orðinn líkari því sem nú gerist: hann var spilaður á 9×9 reita borði með sömu uppstillingu og í nútímashōgi, nema hvað aukataflmaður (svokallaður drukkinn fíll) stóð beint fyrir framan kónginn. Þessi útgáfa leiksins er þekkt sem shō shōgi (
Stærri afbrigði
[breyta | breyta frumkóða]Til eru allnokkur shōgiafbrigði sem spiluð eru á stærri borðum en 9×9. Þessi afbrigði eru öll frekar gömul, og voru líklegast öll spiluð án endurkomu taflmanna inn á borðið. Talið er að þau stærstu (dai shōgi og upp úr) hafi aldrei verið almennt mikið spiluð, heldur fundu menn þá upp til gamans, til að slá um sig og sýna snilli sína. Leikir allt að Tenjiku dai shōgi virðast þó vel spilanlegir, ef tími er nægur.
Sama 12. aldar heimildin og lýsti Heian shōgi lýsir einnig afbrigði sem leikið var á 13×13 reita borði, sem nú er nefnt Heian dai shōgi (
Vinsælasta stóra shōgiafbrigðið er chū shōgi (
Önnur miðaldashōgiafbrigði voru wa shōgi (11×11, hugsanlega var leyft að sleppa taflmönnum aftur inn á), dai shōgi (
Nýlegasta stóra shōgiafbrigðið er kō shōgi (
Nútímaafbrigði
[breyta | breyta frumkóða]Tori shōgi (禽
Annað tiltölulega vinsælt shōgiafbrigði er minishōgi (5
Sem dæmi um fleiri nútímashōgiafbrigði má nefna Kyōto shōgi (
Tengt efni
[breyta | breyta frumkóða]- Hvalashōgi
- Hasami shōgi
- Handarshōgi
- Annan shōgi
- Unashogi
- Kō shōgi
- Yonin shogi
- Kawanakajima shōgi (
川中島 将棋 )
Tenglar
[breyta | breyta frumkóða]- Shōgiafbrigðaforrit
- Alþjóðleg chū shōgi-keppni
- Tölvupóstsleikþjónn Richards – styður mörg shōgi- og skákafbrigði.