Granvin herad
Granvin herad | |||
kommune | |||
|
|||
Land | ![]() | ||
---|---|---|---|
Fylke | Hordaland | ||
Adm.senter | Eide | ||
Areal | 213 km² | ||
• land | 205 km² | ||
• vatn | 8 km² | ||
Målform | nynorsk | ||
Ordførar | Ingebjørg Winjum (V) | ||
Kommunenr. | 1234 | ||
![]() Granvin herad 60°31′37″N 6°43′10″E / 60.526944444444°N 6.7194444444444°E | |||
Wikimedia Commons: Granvin (former municipality) | |||
Nettstad: www.granvin.kommune.no |
Granvin herad er ein tidlegare norsk kommune i Hardanger i Hordaland fylke. Granvin var ein av dei kommunane i landet som nytta nemninga «herad» i staden for «kommune». Våpenet til kommunen er ei hardingfele.[1] Heradskommunen vart oppretta i 1891. 1. januar 2020 vart Granvin slegen saman med Voss kommune til Voss herad.
![](https://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/5/5d/Ved_granvinsvatnet.jpg/220px-Ved_granvinsvatnet.jpg)
Geografi
[endre | endre wikiteksten]Granvin er ein av dei sju hardangerkommunane. Granvin er lett å koma til med båt eller bil. Granvinsfjorden går heilt inn til sentrum, til det gamle trafikk-knutepunktet Eide. Riksveg 13 går mellom Voss og Granvin. Fylkesveg 7 går til Bergen langs Hardangerfjorden. Det tek 30 minutt til Voss og ca. 2 timar til Bergen eller til Flesland flyplass med bil. Det går òg buss til Bergen og Voss. Frå Kvanndal går det ferje til Kinsarvik og Utne i Ullensvang herad. Hardangerbana, som var ein sidebane til Bergensbanen og førte frå Granvin til Voss, vart lagt ned i 1985.
Bygda har tradisjonelt vore tufta på skog- og jordbruk som næringsveg. Dette er òg grunnlaget for seinare års industriutvikling, med Granvin Bruk
Historie
[endre | endre wikiteksten]Granvin vart eigen heradskommune i 1891, då heradet vart utskilt frå Ulvik heradskommune. Det første namnet var Graven heradskommune, men i 1898 vart dette endra til Granvin.
I april 1940 var det kamphandlingar ved Skjervefossen i kommunen, etter at tyske troppar hadde blitt sett i land inst i Granvinsfjorden og heldt fram over land mot Voss.
1. januar 1964 vart eit område rundt Kvanndal, langs Hardangerfjorden i vest, overført frå gamle Kinsarvik herad til Granvin herad, som dermed fekk grense til Kvam herad i vest.
Folketalsutvikling
[endre | endre wikiteksten]Folketalsutvikling for Granvin kommune frå 1920:
1.12.1920[2] | 1.12.1930[3] | 3.12.1946[3] | 1.1.1951[4] | 1.1.1961[4] | 1.1.1971[4] | 1.1.1981[4] | 1.1.1991[4] | 1.1.2001[4] | 1.1.2010[4] |
---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
1070a | 1159a | 1190a | 1158a | 1070a | 1013 | 1000 | 1050 | 1037 | 947 |
- aTalet omfattar ikkje området rundt Kvanndal, som vart overført til Granvin herad frå Kinsarvik kommune i 1964. Dette området hadde då 72 innbyggjarar.
Politikk
[endre | endre wikiteksten]Heradstyrerepresentantar
Det første listevalet i Granvin vart halde i 1928.
År | Bygdeliste | Arbeidarpartiet | Samlingsliste | Senterpartiet/ Bondepartiet |
Venstre | Høgre | Felleslister | Sosialistisk Venstreparti |
1928[5] | 9 | 3 | ||||||
1931[6] | Ikkje listeval | |||||||
1934[7] | Ikkje listeval | |||||||
1937[8] | 8 | 1 | 3 | |||||
1945[9] | 6 | 6 | ||||||
1947[10] | Ikkje listeval | |||||||
1951[11] | 8 | 3 | 1 | |||||
1955[12] | 3 | 1 | 8 | 1 | ||||
1959[13] | 3 | 7 | 3 | |||||
1963[14] | 3 | 7 | 3 | |||||
1967[15] | 4 | 6 | 3 | |||||
1971[16] | 4 | 7 | 2 | |||||
1975[17] | 2 | 4 | 7 | |||||
1979[18] | 3 | 7 | 2 | 1a | ||||
1983[19] | 3 | 6 | 2 | 2a | ||||
1987[20] | 3 | 6 | 2 | 2 | ||||
1991[21] | 2 | 6 | 2 | 2 | 1 | |||
1995[22] | 2 | 6 | 2 | 2 | 1 | |||
1999[23] | 2 | 6 | 2 | 2 | 1 | |||
2003[24] | 3 | 5 | 2 | 1 | 2 | |||
2007[25] | 6 | 4 | 1 | 2 | ||||
2011[26] | 4 | 5 | 3 | 1 |
a Fellesliste Venstre/Kristeleg Folkeparti
Kjende personar frå Granvin
[endre | endre wikiteksten]- Ola Persson Folkedal
- Johan Havaas
- Ruth Lillegraven
- Olav Medås
- Olav Nesheim
- Olav Seim
- Jan Ivar Rødland
- Jarle Trå
Grunnkrinsar i Granvin herad
[endre | endre wikiteksten]Granvin er eitt delområde som er deld inn i åtte grunnkrinsar.[27]
- Lussand/Kvanndal - området ved Indre Samlafjorden/Utnefjorden
- Folkedal - området på vestsida av Granvinsfjorden
- Hamre - området på austsida av Granvinsfjorden, på Oksenhalvøya.
- Eide - bygda Eide inst i Granvinsfjorden
- Selland/Kjerland - området nordom Eide
- Kyrkjestrandi - området på austsida av Granvinsvatnet
- Seim/Nesheim - området på vestsida av Granvinsvatnet
- Spildo - området nordom Granvinsvatnet
Sjå òg
[endre | endre wikiteksten]-
Gravensfjord (Granvinsfjorden) måla av Thomas Fearnley i 1839
-
Granvin brukFoto: Thomas Andersen
-
EspelandsfossenFoto: Giorgio Galeotti
-
GranvinsvatnetFoto: Giorgio Galeotti
Fotnotar
[endre | endre wikiteksten]- ↑ «Turistinformasjon Granvin herad» Arkivert 2019-04-21 ved Wayback Machine., granvin.kommune.no
- ↑ Statistisk årbok for kongeriket Norge 40de årgang, 1920 (Det statistiske centralbyrå, 1921)
- ↑ 3,0 3,1 Statistisk årbok for Norge 69. årgang, 1950 (Statistisk sentralbyrå, 1950)
- ↑ 4,0 4,1 4,2 4,3 4,4 4,5 4,6 Folkemengd i Granvin 1. januar kvart år frå 1951, frå Statistisk sentralbyrå
- ↑ Hordaland 24.10.1928
- ↑ Hordaland 21.10.1931
- ↑ Hordaland 17.10.1934
- ↑ Hordaland 20.10.1937
- ↑ Hordaland 8.12.1945
- ↑ Hordaland 25.10.1947
- ↑ Hordaland 10.10.1951
- ↑ Hordaland 5.10.1955
- ↑ Hordaland 30.9.1959
- ↑ Hordaland 25.9.1963
- ↑ Hordaland 27.9.1967
- ↑ Hordaland 25.9.1971
- ↑ Hordaland 18.9.1975
- ↑ Hordaland 20.9.1979
- ↑ Hordaland 15.9.1983
- ↑ Hordaland 17.9.1987
- ↑ Hordaland 10.9.1991
- ↑ Hordaland 14.9.1995
- ↑ Hordaland 16.9.1999
- ↑ Hordaland 18.9.2003
- ↑ www.regjeringen.no
- ↑ "Resultater for Granvin i Hordaland"
- ↑ Delområde og grunnkrinsar, 2006[daud lenkje] frå Statistisk Sentralbyrå
Bakgrunnsstoff
[endre | endre wikiteksten]- Granvin herad Arkivert 2019-12-28 ved Wayback Machine.