Josef Mánes
Josef Mánes (ur. 12 maja 1820 w Pradze, zm. 9 grudnia 1871 tamże[1]) – czeski malarz, ilustrator, grafik, przedstawiciel czeskiego romantyzmu. Uznawany[przez kogo?] za twórcę czeskiego malarstwa, zwłaszcza czeskiego malarstwa portretowego i pejzażowego w okresie romantyzmu i realizmu.
![]() Josef Mánes na fotografii z ok. 1860 | |
Data i miejsce urodzenia | |
---|---|
Data i miejsce śmierci | |
Narodowość | |
Alma Mater | |
Dziedzina sztuki | |
Epoka | |
![]() |
Życiorys
edytujUkończył Akademię Sztuk Pięknych w Pradze.
W 1920 na jego cześć nazwano jeden z mostów w centrum Pragi. Spoczywa na Cmentarzu Olszańskim.
Wybrane dzieła
edytujTwórczość Mánesa wywodzi się z romantyzmu. Inspirowana była malarstwem portretowym szkoły monachijskiej, rodzinnym praskim starym miastem i życiem mieszkańców wsi na Hanie, którzy ucieleśniali dla niego ideał prostoty. Do najbardziej znanych prac należy cykl portretów praskich mieszkańców, stylowe neorokokowe sceny z pobytów na zamku rodziny Silva-Tarrouca w Čechách pod Kosířem na Hanie, tablica z 1865 na praskim Orloju przedstawiająca alegorię 12 miesięcy za pomocą prac rolnych (dziś znajduje się tam kopia, oryginał jest wystawiony w Muzeum miasta Pragi).
Obrazy olejne
edytuj- Orlí hnízdo
- Poutník
- Hrobník – trzy obrazy inspirowane jego pobytem w Monachium
- Krkonošská krajina – studium z podróży z ojcem Antonínem
- Poslední okamžiky Lukáše z Leydenu, též Lukáš Leydenký žebrá na Pražském mostě (1843), Galeria Narodowa w Pradze
- Setkání Petrarky s Laurou v Avignonu roku 1327 (1845-1846), Galeria Narodowa w Pradze
- Políbení (1851), Galeria Narodowa w Pradze
- Příjezd hosta (1853-1855), Galeria Narodowa w Pradze
- Při měsíčku (Dostaveníčko) (1853-1855)
- Josefina (1855), Galeria Narodowa w Pradze
- Červené paraplíčko (V létě) (1855)
- Luisa Bělská (1857), portret żony znanego praskiego przedsiębiorcy, Galeria Narodowa w Pradze
- Švadlenka (Szwaczka) (1858-1859), portret Františki Pokorné, narzeczonej malarza Adolfa Kosárka, kiedy w momencie szycia szat ślubnych dowiedziała się o śmiertelnej choroby narzeczonego.
- Anna Vaclavíková (1862), portret bogatej mieszczanki, Galeria Narodowa w Pradze
- Labská krajina (1863)
- Řípský kraj (1863)
Studia, rysunki i grafiki
edytuj- Studia hanackich ubrań
- Ilustracje „Rękopisu královédvorskiego”, drzeworyty 1849 – 1862
Rękodzieła, w tym projekty
edytuj- Projekt sztandaru spółki Říp
- Projekt sztandaru i drzewca spółki Rastislav v Blansku
Przypisy
edytuj- ↑ Bach, Archivní katalog [online], katalog.ahmp.cz [dostęp 2018-05-06] .
Bibliografia
edytuj- Karel Chytil, Josef Mánes a jeho rod, Praha 1935. Dostępne online
- Miloš Jiránek, Josef Mánes – Ilustrowany życiorys, Praha: Spolek výtvarných umělců Mánes, 1909. Dostępne online
- Jaromír Pečírka, Josef Mánes, živý pramen národní tradice, Praha 1939
- Olga Macková, Josef Mánes, Praha: Odeon, 1970, s. 69.
- Olga Macková, Gabriela Kesnerová (wstęp Jiří Kotalík), Josef Mánes 1820-1871, Katalog výstavy NG Praha 1971
- Hana Volavková, Josef Mánes, malíř vzorků a ornamentů, Praha 1981
- Gabriela Kesnerová, Krajina v díle Josefa Mánesa: Klášter sv. Anežky České, 1991, Praha: Národní galerie v Praze, 1991, s. 173
- Anděla Horová (red.), Nová encyklopedie českého výtvarného umění (t. I), Academia Praha 1995
- František Žákavec, Dílo Josefa Mánesa: Svazek II. Lid československý, Praha: Jan Štenc, 1923. s. 335. Dostępne online
Linki zewnętrzne
edytuj- Spis tekstów Josefa Mánesa lub jego dotyczących w bazie czeskiej Biblioteki Narodowej
- abART: Josef Mánes