William Goldman
![]() Wiliam Goldman (2008) | |
Data i miejsce urodzenia |
12 sierpnia 1931 |
---|---|
Data i miejsce śmierci |
15 listopada 2018 |
Zawód, zajęcie |
scenarzysta, pisarz |
Narodowość |
amerykańska |
Dzieci |
Jenny Rebecca, Susanna |
William Goldman (ur. 12 sierpnia 1931 w Highland Park, Chicago, zm. 15 listopada 2018 w Nowym Jorku[1]) – amerykański scenarzysta, dramaturg i prozaik. Zdobywca Oscara w 1969 za scenariusz Butch Cassidy i Sundance Kid i w 1976 za scenariusz Wszyscy ludzie prezydenta.
- Z tym tematem związana jest kategoria:
Życiorys
[edytuj | edytuj kod]Dorastał na przedmieściach Chicago, jako syn biznesmena i jego żony. Uczył się w Oberlin College w Ohio, gdzie został redaktorem szkolnego czasopisma literackiego. Ukończył studia w 1952 roku. W 1956 roku zdobył tytuł magistra języka angielskiego na Columbia University w Nowym Jorku. W 1957 roku opublikowana została jego pierwsza powieść, The Temple of Gold. W 1961 roku stworzył nie najlepiej przyjęty musical, Blood, Sweat i Stanley Poole. Stworzył go wraz ze swoim bratem, Jamesem[2].
W latach 60. kontynuował pisanie powieści. Mimo niekoniecznie przychylnych opinii recenzentów, sławę przyniósł mu oryginalny scenariusz do Butch Cassidy i Sundance Kid w 1969 roku. Film okazał się kasowym sukcesem, a Goldman zdobył za niego Oscara.
W następnym dziesięcioleciu Goldman napisał swoje dwie najsłynniejsze powieści – Narzeczoną księcia oraz Maratończyka, thiller, który dwa lata później zaadaptował na film. W tym okresie napisał także scenariusz do Wszystkich ludzi prezydenta[3].
Zasiadał w jury konkursu głównego na 41. MFF w Cannes (1988).
W latach 1961–1991 był żonaty z Ilene Jones, z którą miał dwie córki o imionach Jenny Rebecca i Susanna[4].
![](https://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/7/7e/William_Goldman_and_James_Caan_1976.jpg/220px-William_Goldman_and_James_Caan_1976.jpg)
Twórczość
[edytuj | edytuj kod]Scenarzysta
[edytuj | edytuj kod]- Butch Cassidy i Sundance Kid
- O jeden most za daleko
- Maratończyk
- Wszyscy ludzie prezydenta
- Żony ze Stepford na podstawie powieści pod tym samym tytułem Iry Levina
Powieści
[edytuj | edytuj kod]- The Temple of Gold (1957)
- Your Turn to Curtsy, My Turn to Bow (1958)
- Soldier in the Rain (1960)
- Boys and Girls Together (1964)
- No Way to Treat a Lady (1964)
- The Thing of It Is... (1967)
- Father's Day (1971)
- Narzeczona księcia (ang. Princess Bride,1973)
- Maratończyk (ang. Marathon Man, 1974)
- Magik (ang. Magic,1976)
- Tinsel (1979)
- Control (1982)
- The Silent Gondoliers (1983)
- The Color of Light (1984)
- Żar (ang. Heat, 1985)
- Bracia (ang. Brothers, 1986)
Przypisy
[edytuj | edytuj kod]- ↑ William Goldman, Oscar-Winning Writer of ‘Butch Cassidy and the Sundance Kid,’ Dies at 87. variety.com. [dostęp 2018-11-16]. (ang.).
- ↑ William Goldman | Biography & History | AllMusic [online], AllMusic [dostęp 2018-05-07] .
- ↑ William Goldman, [w:] Encyclopædia Britannica [dostęp 2022-10-05] (ang.).
- ↑ William Goldman Biography – Book Reports [online], bookreports.info [dostęp 2018-05-07] (ang.).
Linki zewnętrzne
[edytuj | edytuj kod]- William Goldman w bazie IMDb (ang.)
- William Goldman w bazie Filmweb
- ISNI: 0000000081819907, 0000000115069981, 0000000046570106
- VIAF: 113978172, 17225956, 44125910
- LCCN: n50033448, no2008167643, no2008167642
- GND: 12442290X
- NDL: 00441179
- LIBRIS: gdsw4nx01qddsn2
- BnF: 11905317m, 11913291g
- SUDOC: 026896060, 026993686
- SBN: CFIV011354
- NLA: 35131525
- NKC: jn20000601983
- BNE: XX1158524
- NTA: 07061721X
- CiNii: DA08573984
- Open Library: OL30421A
- PLWABN: 9810570897005606
- NUKAT: n93100051
- J9U: 987007270698405171
- CANTIC: a18967942
Ε Β Ε : 108021- BLBNB: 000218347
- KRNLK: KAC201505378
- Amerykańscy dramaturdzy XX wieku
- Amerykańscy dramaturdzy XXI wieku
- Amerykańscy prozaicy XX wieku
- Amerykańscy prozaicy XXI wieku
- Amerykańscy scenarzyści XX wieku
- Amerykańscy scenarzyści XXI wieku
- Pisarze związani z Nowym Jorkiem
- Laureaci Oscara za najlepszy scenariusz adaptowany
- Laureaci Oscara za najlepszy scenariusz oryginalny
- Ludzie urodzeni w Chicago
- Urodzeni w 1931
- Zmarli w 2018