Guatemala
Guatemala lii staatâ Kuovdâ-Amerikist. Ton uáivikaavpug lii siämmáánommâsâš kaavpug Guatemala.
Guatemala täsiväldi República de Guatemala (espanjakielân) |
|
---|---|
![]() lippu |
![]() vaakun |
![]() |
|
Staatâhäämi | täsiväldi |
President | Alejandro Giammattei |
Uáivikaavpug | Guatemala |
Vijđodâh | 108 889 km² |
– sisčääci |
0,4 % |
Ässeeloho (2018) | 17 263 239 |
– ässeesaahâdvuotâ | 129 ässed/km² |
Virgáliih kielah | espanjakielâ |
Vaaluut | Guatemala quetzal (GTQ) |
Äigi | UTC−6 |
Jiečânâsvuotâ | |
– Espanjast | 15. čohčâmáánu 1821 |
Uánádâs | GT |
Jotolâh | uálgispiälásâš |
Sundenummeer | +502 |
Internet TLD | .gt |
Motto | "Libre Crezca Fecundo" |
Aalmuglâšlaavlâ | Guatemala Feliz |
|
![](https://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/b/be/Guatemala_map_smn.svg/220px-Guatemala_map_smn.svg.png)
Eennâmtiätu
muteRääjih
muteGuatemala ránnjástaatah láá tavveen já viestârist Meksiko, tavenuorttân Belize, nuorttân Honduras já maadânuorttân El Salvador. Guatemalasta máádás lii Kuálhismeerâ já nuortâs lii Karibiameerâ.
- Belize-Guatemala rääji 266 km
- El Salvador-Guatemala rääji 199 km
- Honduras-Guatemala rääji 244 km
- Meksiko-Guatemala rääji 958 km
- Ohtsis 1 667 km
Čäcirääji kukkodâh (Kuálhismeerâ + Karibiameerâ) lii suulân 400 km.
Tullâväärih
mute- Válduartikkâl: Listo Guatemala tullâvaarijn
Guatemalast láá maaŋgah tullâväärih. Tain alemus lii Acatenango (3 976 m). Stuárráámus uási Guatemala tullâvaarijn iä lah aktiivliih, já toi majemuš russoom lâi holoseenist.[1]
Kuávlulâš jyehim
mute- Válduartikkâl: Guatemala departementeh
Guatemala lii juohhum 22 departementân[2] (departamentos), moh láá juohhum 340 kieldân[3] (municipios).
Departementeh láá:
|
|
|
Kielah
muteGuatemala vuáđulaavâ 143 § mield já Guatemala ive 1993 aalmuglâškielâlaavâ 1 § mield staatâ virgálâš kielâ lii espanjakielâ.[4][5] Tom sárnuh suulân 93 % guatemalalijn juo-uv ennikiellân teikkâ nubben kiellân. Espanjakielâ lasseen Guatemalast láá 23 aalmuglâškiellâd (espanjakielân idiomas nacionales). Täin 23 kielâst 21 kuleh mayakieláid. Mayakielâi lasseen aalmugâškieláid kuleh xinkakielâ já garifunakielâ, moh iä lah mayakielah.[5]
Fáádást eres soojijn
mute- Wikimedia Commonsist láá koveh teikkâ eres tiätuvuárháh fáádást Guatemala.
Käldeeh
mute- ↑ Global Volcanism Program | Guatemala Volcanoes Smithsonian Institution | Global Volcanism Program. Čujottum 2.6.2023. (eŋgâlâskielân)
- ↑ Departamentos de Guatemala Čujottum 13.10.2021 (espanjakielân)
- ↑ Petatán ya es el municipio número 340 de Guatemala Čujottum 13.10.2021 (espanjakielân)
- ↑ Guatemala vuáđulaahâ. Wikisource. Čujottum 17.10.2021 (espanjakielân)
- ↑ 5,0 5,1 Guatemala aalmuglâškielâlaahâ . OHCHR. Čujottum 17.10.2021 (espanjakielân)
|