VIII. Edward
VIII. Edward | |||||
---|---|---|---|---|---|
Windsor Dükü | |||||
![]() Edward, Galler Prensi'yken (1919) | |||||
Birleşik Krallık ve İngiliz Dominyonları kralı, Hindistan imparatoru | |||||
Hüküm süresi | 20 Ocak 1936 – 11 Aralık 1936 (10 ay ve 21 gün) | ||||
Önce gelen | V. George | ||||
Sonra gelen | VI. George | ||||
Bahamalar valisi | |||||
Hüküm süresi | 18 Ağustos 1940 – 16 Mart 1945 | ||||
Önce gelen | Sör Charles Dundas | ||||
Sonra gelen | Sör William Lindsay Murphy | ||||
Hükümdar | VI. George | ||||
Doğum | 23 Haziran 1894 Surrey, İngiltere | ||||
Ölüm | 28 Mayıs 1972 (77 yaşında) Paris, Fransa | ||||
Defin | 5 Haziran 1972 Windsor, Berkshire | ||||
Eş(ler)i | Wallis Simpson (e. 1937) | ||||
| |||||
Hanedan |
| ||||
Babası | V. George | ||||
Annesi | Teckli Mary | ||||
İmza | ![]() |
VIII. Edward, sonradan Windsor Dükü Prens Edward veya doğum adıyla Edward Albert Christian George Andrew Patrick David (23 Haziran 1894 – 28 Mayıs 1972), 20 Ocak 1936'dan, aynı yılın 11 Aralığı'ndaki tahttan çekilmesine kadar Birleşik Krallık, İngiliz İmparatorluğu dominyonlarının kralı ve Britanya Hindistanı'nın imparatoru. Amerikalı Wallis Warferd Simpson ile evlenebilmek için tahttan çekilmiş ve böylece kendi isteğiyle tahtı bırakan ilk Birleşik Krallık Kralı olmuştur.[1]
Saltanatı ve tahttan çekilmesi
York dükü George (sonradan Kral V. George) ile Prenses Mary'nin (sonradan Kraliçe Mary) en büyük oğlu olan Edward, babasının tahta çıkması (6 Mayıs 1910) üzerine tahtın varisi oldu. Kraliyet Deniz Kuvvetleri'ne katılmak üzere eğitilmesine (1907 - 1911) karşın, I. Dünya Savaşı sırasında kurmay subay olarak özel bir piyade alayında görev aldı. 4 Eylül 1936 tarihinde Türkiye'ye ziyarette bulunan Edward babasının 1928'de hastalanmasından sonra ülke yönetimiyle ilgilenmeye başladı.
Edward 1930'da Simpson'larla tanıştı. İlk eşinden 1927'de ayrılan bayan Simpson, ikinci evliliğini 1928'de Ernest Simpson ile yapmıştı. Edward ile bayan Simpson arasındaki dostluk zamanla aşka dönüştü.[2] Ama Edward bu konuyu babasına açamadan V. George öldü (20 Ocak 1936) ve Edward kral ilan edildi. Edward'ın tahta çıktıktan sonra ilk girişimi, saray harcamalarını kısmak oldu. 1936'da ilk yurt dışı ziyaretini Türkiye'ye yaparak, Cumhurbaşkanı Mustafa Kemal Atatürk ile görüştü.[3][4][5] Kasım 1936'da Parlamento'yu açtıktan sonra Güney Galler'deki sorunlu bölgeleri ziyaret etti.[6] Bu arada, Bayan Simpson 27 Ekim 1936'da kocasından boşandı. Edward, Bayan Simpson'la evlenebilmek için kraliyet ailesinin onayını almaya çalıştıysa da başarılı olamadı. Öte yandan, İngiltere Kilisesi ve önde gelen siyaset adamları da bu evliliğe karşıydılar; bu konuda Edward'ı destekleyen tek kişi Winston Churchill'di.[7] Başbakan Stanley Baldwin ise, bu ilişkinin krallığın bütünlüğünü tehlikeye düşürdüğünü ileri sürerek, Edward'ı bu evlilikten vazgeçirmeye çalıştı. Edward, 13 Kasım'da Baldwin'e Bayan Simpson'la evlenmek istediğini ve eğer bu evliliği kral olarak gerçekleştiremeyecek olursa, tahttan çekilmeye hazır olduğunu bildirdi. Baldwin'in hükûmetinin bu evliliği kabul edemeyeceğini bildirmesi (2 Aralık)[8] üzerine, tahttan çekildiğini açıklayan belgeyi 10 Aralık'ta Parlamento'ya sundu. Bu belgenin Parlamento'da onaylandığı 11 Aralık akşamı yaptığı radyo konuşmasında tahttan çekildiğini açıkladı ve aynı gün İngiltere'yi terk etti. 12 Aralık'ta taç giyerek yerine geçen kardeşi VI. George, Edward'ı Windsor dükü yaptı.[9]
Tahttan çekildikten sonraki hayatı
Bayan Simpson'ın boşanma kararı resmilik kazandıktan sonra, Edward ve Simpson 3 Haziran 1937'de Fransa'da İngiltere Kilisesi'ne bağlı bir papaz tarafından evlendirildi. Bundan birkaç gün önce Kral VI. George, Kabine'nin tavsiyesi üzerine, yalnızca düke altes unvanını vermiş, düşesi bu onur unvanından yoksun bırakmıştı.
Sonraki iki yıl boyunca daha çok Fransa'da yaşayan Edward, birçok Avrupa ülkesini ziyaret etti. Almanya'da Naziler tarafından çok iyi karşılandı ve Adolf Hitler'le görüştü (Ekim 1937).[10] II. Dünya Savaşı sırasında, Fransa'nın işgali üzerine Madrid'e geçti. Burada, Naziler onu yeniden kral ilan edip İngiltere'deki hükûmete karşı kullanmaya çalıştılar. 1940'ta Winston Churchill tarafından Bahamalar valiliğine getirildi ve bu görevini savaş sonuna değin sürdürdü. 1945'ten sonra çoğunlukla Paris'te yaşayan Edward, ilk kez 1967'de düşesle birlikte, kraliyet ailesinin diğer üyelerinin de katıldığı resmi bir törene davet edildi.[11] Dük ve düşes öldükten sonra Windsor Şatosu topraklarındaki Frogmore'da yan yana gömüldüler.[12]
Unvanları
- 23 Haziran 1894 - 28 Mayıs 1898: Altesleri York Prensi Edward
- 28 Mayıs 1898 - 22 Ocak 1901: Kraliyet Altesleri York Prensi Edward
- 22 Ocak 1901 - 9 Kasım 1901: Kraliyet Altesleri Cornwall ve York Prensi Edward
- 9 Kasım 1901 - 6 Mayıs 1910: Kraliyet Altesleri Galler Prensi Edward
- 6 Mayıs 1910 - 23 Haziran 1910: Kraliyet Altesleri Cornwall Dükü
- 23 Haziran 1910 - 20 Ocak 1936: Kraliyet Altesleri Galler Prensi
- 20 Ocak 1936 – 11 Aralık 1936: Majesteleri Kral
- 11 Aralık 1936 - 8 Mart 1937: Kraliyet Altesleri Prens Edward
- 8 Mart 1937 - 28 Mayıs 1972: Kraliyet Altesleri Windsor DüküPrens Edward'ın Windsor Dükü olarak kullandığı arması
Galeri
-
Edward, 1910 yılında HMS Hindustan gemisinde
-
Edward, Ağustos 1915'te, Birinci Dünya Savaşı sırasında
-
1920 yılında yapılan Prens Edward portresi
-
Thelma Furness ile, 1932.
-
VIII. Edward ve Wallis Simpson, 1936 yılında Yugoslavya'da.
-
Mustafa Kemal Atatürk ve VIII. Edward (İstanbul, 4 Eylül 1936)
-
VIII. Edward, 3 Kasım 1936'da Parlamento Açılışı’nda.
-
Windsor Dükü ve Düşesi, 1937 yılındaki Almanya seyahatinde Adolf Hitler'in Bavyera Alpleri'ndeki inziva yerinde.
-
1945 yılında Windsor Dükü.
-
1970 yılında ABD Başkanı Richard Nixon ve Windsor Dükü ve Düşesi.
-
Kral VIII. Edward'ın Birleşik Krallık Kralı olarak kullandığı monogramı.
-
Kral VIII. Edward'ın Birleşik Krallık Kralı olarak kullandığı alternatif monogramı.
-
Prens Edward'ın Windsor Dükü olarak kullandığı monogramı.
-
Kral VIII.Edward'ın Birleşik Krallık Kralı olarak kullandığı arması (İskoçya hariç)
-
Kral VIII.Edward'ın Birleşik Krallık Kralı olarak İskoçya'da kullandığı arması
-
Kral VIII. Edward'ın Kanada Kralı olarak kullandığı arması
-
Prens Edward'ın bayrağı.
Popüler kültürdeki yeri
- Zoraki Kral filminde VIII. Edward'ı Guy Pearce canlandırmıştır.
- The Crown dizisinde VIII. Edward'ı Alex Jennings ve Derek Jacobi canlandırmıştır.
Kaynakça
- ^ "tahttı bıraktığına dair belge". 3 Temmuz 2011 tarihinde kaynağından arşivlendi.
- ^ "Car dealer was Wallis Simpson's secret lover". the Guardian (İngilizce). 30 Ocak 2003. 28 Aralık 2013 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 2 Haziran 2021.
- ^ Atatürk'ün uşağı olan Cemal Granda bu ziyaretin resmî değil özel olduğunu ve Edward'ın Windsor Dükü unvanıyla ziyareti gerçekleştirdiğini belirtir. Bakınız Turhan Gürkan, Atatürk'ün Uşağının Gizli Defteri, Fer Yayınları, İstanbul, 1971 s.127
- ^ Hacisalihoglu, Devrim (29 Ekim 2020). "Cumhuriyet'in 13'üncü yılında Atatürk - Kral Edward görüşmesi". euronews. 1 Kasım 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 2 Haziran 2021.
- ^ Atatürk'ün uşağı olan Cemal Granda bu ziyaret sırasında Atatürk'ün Edward'ın kendisine eşlik eden Madam Simpson'a tutkusunu fark ettiğini ve "Kralın madama karşı zaafı olduğunu görüyorum. Korkarım ki, tahtını bu kadın yüzünden kaybedecek" diye fısıldadığını belirtir. Bakınız Turhan Gürkan, Atatürk'ün Uşağının Gizli Defteri, Fer Yayınları, İstanbul, 1971 s.130
- ^ "Edward VIII [afterwards Prince Edward, duke of Windsor] (1894–1972), king of Great Britain, Ireland, and the British dominions beyond the seas, and emperor of India". Oxford Dictionary of National Biography (İngilizce). doi:10.1093/ref:odnb/9780198614128.001.0001/odnb-9780198614128-e-31061. 5 Haziran 2018 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 2 Haziran 2021.
- ^ Pearce, Robert; Goodlad, Graham (2 Eylül 2013). British Prime Ministers From Balfour to Brown (İngilizce). Routledge. ISBN 978-1-135-04539-5. 2 Haziran 2021 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 2 Haziran 2021.
- ^ "hükümetin reddetmesi". 13 Ekim 2010 tarihinde kaynağından arşivlendi.
- ^ "Page 8111 | Issue 34349, 12 December 1936 | London Gazette | The Gazette". www.thegazette.co.uk. 6 Temmuz 2019 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 2 Haziran 2021.
- ^ "When the Duke of Windsor met Adolf Hitler". BBC News (İngilizce). 10 Mart 2016. 23 Kasım 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 2 Haziran 2021.
- ^ Zigler'in kitabı. ss. 554-556.
- ^ Zigler'in kitabı. ss. 556-557.
Resmî unvanlar | ||
---|---|---|
Önce gelen: V. George |
Büyük Britanya kralı 20 Ocak 1936 – 11 Aralık 1936 |
Sonra gelen: VI. George |
- VIII. Edward
- 1894 doğumlular
- 1972 yılında ölenler
- Windsor Hanedanı
- 20. yüzyılda Britanya hükümdarları
- Birleşik Krallık hükümdarları
- I. Dünya Savaşı'nda Britanyalılar
- Britanyalı mareşaller
- Bahamalar devlet başkanları
- Oxford Üniversitesinde öğrenim görenler
- Kanada devlet başkanları
- Yeni Zelanda devlet başkanları
- Güney Afrika Cumhuriyeti'nin hükümdarları
- Birleşik Krallık prensleri
- Fransa'da kanserden ölenler
- Paris'te ölenler
- İspanya Altın Post Nişanı şövalyeleri
- Royal Society üyesi Britanyalılar