Gelsenkirchen
Gelsenkirchen | |
---|---|
Ülke | ![]() |
Eyalet | ![]() |
İl | Münster |
İdare | |
• Belediye başkanı | Karin Welge (SPD) |
Yüzölçümü | |
• Toplam | 104,84 km² |
Rakım | 60 m |
Nüfus (2019)[1] | |
• Toplam | 259.645 |
• Yoğunluk | 2,500/km² |
Zaman dilimi | UTC+01.00 (OAS) |
• Yaz (YSU) | UTC+02.00 (DAS) |
Posta kodu | 45801-45899 |
Alan kodu | 0209 |
Resmî site www.gelsenkirschen.de |
Gelsenkirchen, Almanya'nın batısında, Kuzey Ren-Vestfalya eyaletinde yerel idare olarak bağımsız şehir statülü bir kent.
Konum
[değiştir | kaynağı değiştir]Essen'in 11 km kuzeyinde yer alır. Bochum'a 8 km; Duisburg'a 24 km; Dortmund'sa 26 km ve Düsseldorf'a 38 km uzaklıktadır.
Tarihçe
[değiştir | kaynağı değiştir]1850'de nüfusu bini bulmayan bir köy olan Gelsenkirchen, ilk kömür ocağının açılmasının (1853) ardından, Ren-Herne Kanalı üzerindeki elverişli konumunun da etkisiyle Ruhr'un bir iç limanı ve sanayi merkezi olarak hızla gelişti. 1875'te tüzel kimlik kazandı; 1928'de de yakındaki Buer ve Horst kasabalarını içine aldı. Daha sonra kentteki hızla yayılan madenciliğinde akımıyla nüfus hızlı bir şekilde yükseldi. Gelsenkirchen II. Dünya Savaşı sırasında bombaların hedefi oldu ve şehir neredeyse tamamen yıkıldı. Savaş sırasındaki bu bombalamalarda 1944 kişi ölmüştür. 17 Aralık, 1953 tarihinde Kokerei Hassel Almanya'nın savaştan bu yana kurulan ilk kömür fabrikası olarak faaliyete geçti ve bununla birlikte Gelsenkirchen Batı Almanya'da önemli bir konum kazanmıştır. Bugün kent iyi bir altyapı ile, bilim, hizmet ve üretim merkezidir.
Nüfus ve semtler
[değiştir | kaynağı değiştir]2010 sonu itibarıyla nüfusu 257.981 kişi ve nüfus yoğunluğu 2461 kişi/km²'dir.
Şehir, 5 "şehir bölgesine" (Stadtbezirk) ayrılmıştır ve her şehir bölgesi içinde toplamı 16 olan birkaç semt (Stadtteil) bulunmaktadır:
|
Görülmeye değer yerleri
[değiştir | kaynağı değiştir]Kentin ortasından geçen Emscher Irmağının kuzeyindeki Buer, 400 hektarlık bir yeşil kuşakla çevrilidir. Hendeklerle çevrili Berge, barok üslupta onarılmış olan Horst ve Haus Lüttinghof şatoları, II. Dünya Savaşı sırasında yoğun bombardımanların yol açtığı büyük yıkıma karşın ayakta kalmışlardır.
Ekonomi
[değiştir | kaynağı değiştir]Almanya'nın en büyük kömür ve kok üretim bölgelerinden birinde iken günümüzde tüm kömür ocakları ve kök üretim fabrikaları kapatılmıştır. Gelsenkirchen'de hâlâ demir, çelik, kimyasal maddeler, cam ve dokuma üreten ağır sanayi tesisler bulunmakta beraber bunlar da kapanma tehdidi altındadır. Eskiden "binlerce ateş şehri" olan Gelsenkirschen günümüzde "işsizlik şehri" olmuştur.
Eğitim
[değiştir | kaynağı değiştir]Gelsenkirchen şehrinde tam 51 ilköğretim okulu vardır (36'sı devlete ait). Horst ve Buer'de içeren liselerde toplam 700.000 kitap, CD ve film içeren kütüphaneler vardır.
Spor
[değiştir | kaynağı değiştir]Gelsenkirchen şehrini Bundesliga'da temsil eden ve ev sahipliği yapan futbol kulübü Schalke 04 takımıdır. Takım kendi saha maçlarını son yıllarda yapılmış en modern ve atmosferi en çok etkileyici stadlardan biri olarak görülen 62.000 seyirci kapasiteli Veltins-Arena'da oynamaktadır. Şehir aynı zamanda 2006 yılında Almanya'da düzenlenecek olan 2006 FIFA Dünya Kupası'nda ev sahipliği yapacak 10 Alman şehrinden biri olmuştur. Turnuvada oynanan Polonya ve Ekvador, Arjantin ve Sırbistan, Portekiz ve Meksika, ABD ve Çekya maçlarına şehir ev sahipliği yapmıştır.
Faaliyet gösteren önemli kuruluşlar
[değiştir | kaynağı değiştir]- BP
- ELE
- E.ON
- Gelsenwasser AG
- Hygieneinstitut
- LOXX
- Masterflex
- Müllers Mühle
- Pilkington
- Sabic
- Scheuten
- Solarworld
- St. Augustinus Gelsenkirchen GmbH.
- Treuhandstelle GmbH
- Ele
Kardeş Şehirler
[değiştir | kaynağı değiştir]Büyükçekmece, İstanbul, Türkiye
Newcastle upon Tyne, Birleşik Krallık
Zenica, Bosna-Hersek
Shakhty, Rusya
Olsztyn, Polonya
Cottbus, Almanya
Kutaisi, Gürcistan
Resimler
[değiştir | kaynağı değiştir]-
Horst Şatosu
-
Heilig-Kreuz Kilisesi
-
Berge Şatosu
-
Schalke Arena Stadyumu
-
Kanal Köprüsü
Notlar
[değiştir | kaynağı değiştir]- ^ "Arşivlenmiş kopya". 2 Eylül 2019 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 17 Şubat 2021.
Dış bağlantılar
[değiştir | kaynağı değiştir]![](https://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/4/4a/Commons-logo.svg/30px-Commons-logo.svg.png)
- Gelsenkirchen Belediyesi resmi web sitesi 3 Kasım 2006 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.
- Turizm Merkezi
- Kent Tarihi Enstitüsü 4 Ekim 2006 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.