Fortalez
Lidnanznam![]() |
Flag![]() |
Valdkund | Brazilii |
Eläjiden lugu (2022) | 2,428,708 ristitud |
Pind | 312,35 km² |
![]() | |
Pämez' | Hose Sarto (viluku 2021—, José Sarto) |
Telefonkod | +55−85 |
Aigvö | UTC−3 |
![](https://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/a/a2/Mapa_de_Fortaleza.png/250px-Mapa_de_Fortaleza.png)
Fortalez (port.: Fortaleza [foʁtaˈlezɐ] «lidnuz», sijaline virkand [fɔɦtaˈlezɐ]) om lidn Brazilijan pohjoižpäivnouzmas. Se om valdkundan videnz' lidn eläjiden lugun mödhe, Sear-štatan administrativine keskuz (vspäi 1799).
Istorii
[vajehta | vajehtada lähtetekst]Eländpunktan aluz om pandud vn 1726 13. päiväl sulakud. Nimituz om alamaižhe Shonenborh-fortha sidodud (alam.: Schoonenborch), kudamb oli 17. voz'sadan keskespäi. Šingotihe kut puvillan kazvatandan agjan keskuz 19. voz'sadal. Raudten sauvond vll 1865−1872 ližazi lidnan ristitištod znamasižešti ezmäižen kerdan.
Fortalez šingotase sömtegimištol, farmaceftikan edheotandoil, kivivoin ümbriradmižel, kengiden i sobiden tehmižel, turizmal.
Geografijan andmused
[vajehta | vajehtada lähtetekst]Lidn sijadase Atlantižen valdmeren randal, 21 m ü.m.t. keskmäižel korktusel. Matkad Brazilia-pälidnhasai om 2285 km suvipäivlaskmha.
Klimat om ekvatorialine kaks'sezonine tropižen savannan. Il'man päiväline lämuz vajehtase +23..+30 C° röunoiš vodes läbi, meritullei poleneb räkad. Ekstremumad oma +17,7 C° (eloku) i +35,2 C° (tal'vku, viluku, uhoku). Paneb sadegid 1584 mm vodes, enamba keväz'kus (337 mm) i sulakus (385 mm), kuiv sezon oleskeleb elokus-kül'mkus (10..20 mm kus).
Tobmuz
[vajehta | vajehtada lähtetekst]![](https://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/8/89/Bairros_e_divis%C3%B5es_de_Fortaleza_%28Frame%29.svg/250px-Bairros_e_divis%C3%B5es_de_Fortaleza_%28Frame%29.svg.png)
Lidn jagase kudeks nomeruidud rajonaks (I..VI) i keskuzpalaks.
Edeline lidnan pämez' (port.: prefeito) om Roberto Klaudio (Roberto Cláudio, viluku 2013 — tal'vku 2020).
Eläjad
[vajehta | vajehtada lähtetekst]Vl 2010 lidnan eläjiden lugu oli 2 452 185 ristitud. Läz 4,15 mln ristituid elädas lidnaglomeracijas 7440,05 km² pindal (2021, kudenz' sija valdkundas). Kaikiš suremb lidnan i sen aglomeracijan ristitišt om nügüd'.
Augotižlibundan mödhe: pardu (segoitadud augotižlibundanke) — 60,0 %, evropalaižed — 32,7 %, afrikalaižed — 7,0 %, azijalaižed — 0,1 %, indejalaižed — 0,1 %, toižen augotižlibundan — 0,1 %.
Religijan mödhe (lidnan eläjad, 2010): riman katolikad — 67,9 %, protestantad — 21,3 %, religijatomad — 6,6 %, spiritistad — 1,3 %, toižed uskojad — 2,9 %.
Severz'-se valdkundaližid i privatižid üläopendusen aluzkundoid ratas lidnas. Znamasine om Searan federaline universitet[1] (port.: Universidade Federal do Ceará, 31,4 tuh. üläopenikoid vl 2015), sen alusenpanend tegihe vn 1954 tal'vkus. Universitet mülütab nenid jagusud: viž fakul'tetad, nell' institutad, nell' specializiruidud tedokeskust, kaks'kümne kirjištod.
Transport
[vajehta | vajehtada lähtetekst]Avtobusad, metropoliten (vspäi 2012, kaks' jonod, 30 stancijad, 43,6 km raudted) i lidnelektrojonuz (kümne stancijad) oma kundaližeks transportaks lidnas. Federaline BR-116-mante augotase lidnas i ühtenzoitab Portu Alegri-lidnanke valdkundan suves.
Rahvahidenkeskeine soda- da civiline Fortalez-lendimport Pintu Martins-lendajan nimed[2] (FOR / SBFZ, 7,2 mln passažiroid vl 2019) sijadase ühesas kilometras lidnan keskuzpalaspäi. Tehtas reisid Lissabonha i Parižha, mugažo Brazilijan surihe lidnoihe.
Homaičendad
[vajehta | vajehtada lähtetekst]- ↑ Searan federaližen universitetan portal (ufc.br). (port.)
- ↑ Rahvahidenkeskeižen Fortalez-lendimportan oficialižetoi sait (airport-fortaleza.com). (angl.)
Irdkosketused
[vajehta | vajehtada lähtetekst]![]() |
Fortalez Vikiaitas |