Moritanreye
Li Moritanreye est on payis å nôrouwess di l' Afrike. Elle a ene grande coisse so l' Oceyan Atlantike, etur li Marok å nôr, eyet li Senegål å sud; elle a ossu des frontires avou l' Aldjereye eyet l' Mali
| |||||
Divize nåcionåle:
شرف إخاء عدالة
| |||||
![]() | |||||
Lingaedje oficir | arabe et francès | ||||
Mwaisse-veye | Nouakchott | ||||
prezidint | Maaouya ould Sid'Ahmed Taya | ||||
Sitindêye - Totåle - % aiwe |
Classé 28inme
| ||||
Populåcion | Classé 129inme
| ||||
Indepindince
|
del France | ||||
Manoye | Ougiya | ||||
Coisse d' eureye | UTC | ||||
Imne nåcionå | Imne del Moritanreye | ||||
Dominne Internet | .MR | ||||
Indicatif telefonike | 222 |
Istwere
[candjî | candjî l’ côde wiki]Li Moritanreye va ocuper li tîce nonnrece do Sara coûtchantrece e 1975, shuvant les acoirds del Håye. Mins, ele va raddimint dmander gråce, a cåze des atakes do Polisario (e 1979). Portant, al dimande do Marok, ele va rocuper li viyaedje-espér del Gwira e 1989.
Todi e 1989, gn ourit des disduts el Nonne. Ça a cmincî avou ene margaye po des waidaedjes et des pousses. Après, gn a yeu come sôre di rnetiaedje etnike avou 20.000 a 50.000 djins k' ont stî tchessîs evoye eviè l' Senegal eyet l' Mali. C' est les Mores ki cotchessént les noers.
E 2005, gn ourit on côp d' estat, sins moirts. Li disdjokeu do vî prezidint Maaouiya Ould Taya, Ely Ould Mohamed Vall, prometa tote ene rîlêye di vôtaedjes, et k' i n' s' î metreut nén. Et n' si nén disdire.
E 2007, al fén del tchinne di vôtaedjes, on relijha on novea prezidint, k' est on dischindant di sclåve.
Politike
[candjî | candjî l’ côde wiki]Redjons
[candjî | candjî l’ côde wiki]Djeyografeye
[candjî | candjî l’ côde wiki]![](https://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/f/f8/Mauritanie_carte.gif/220px-Mauritanie_carte.gif)
Li Moritanreye si trouve sol coisse ouwess di l' Afrike, sol boir di l' Oceyan Atlantike. Elle a des frontires å nôr avou l' Marok, å nôress avou l' Aldjereye, a l' ess ey å sud avou l' Mali eyet å sud avou l' Senegål. Li fleuve Senegål fwait l' frontire inte les deus payis. Li pus grande sitindêye do payis si trouve e dezert do Sara, k' ocupe cåzu tot l' teritwere, a pus k' ene fene binde coistrece, wice k' on trouve cåzu totes les grandès veyes do payis: Nwakchote, Nwadibou.
Les pus grandès veyes d' ådvins des teres sont Tidjika, Atar, Chinguetti...
Economeye
[candjî | candjî l’ côde wiki]On-z î a trové del petrole. Elle a cmincî a esse poujheye e 2005.
Djins
[candjî | candjî l’ côde wiki]- les Mores : ont sovint stî mwaisses do payis.
- les pexheus Imrarhen : sol mer, djusse a Nonne di Nwadibou. I djåznut amazir.
- les Soninke
Lingaedjes
[candjî | candjî l’ côde wiki]- Mwaisses lingaedjes : arabe (oficir, sicrît); arabe hassaniya (mwaisse cåzé lingaedje), francès (pol comiece avou ls etrindjirs).
- pitits lingaedjes : soninke, amazir (a Bijhe), wolof (a Nonne).