Nitrozila klorido: Malsamoj inter versioj
Etoso
[kontrolita revizio] | [kontrolita revizio] |
Enhavo forigita Enhavo aldonita
LiMrBot (diskuto | kontribuoj) e pli bona ligilo al CAS per AWB |
|||
(34 mezaj versioj de 10 uzantoj ne montriĝas) | |||
Linio 19: | Linio 19: | ||
||[[Kemia formulo]]||<big><center>{{KemiaFormulo|<big>'''NOCl'''}}</big></center></big> |
||[[Kemia formulo]]||<big><center>{{KemiaFormulo|<big>'''NOCl'''}}</big></center></big> |
||
|- |
|- |
||
|[[CAS-numero|CAS-numero-kodo]]||[ |
|[[CAS-numero|CAS-numero-kodo]]||[https://commonchemistry.cas.org/detail?cas_rn=2696-92-6 2696-92-6] |
||
|- |
|- |
||
|[[ChemSpider|ChemSpider kodo]]||[http://www.chemspider.com/Chemical-Structure.16641.html 16641] |
|[[ChemSpider|ChemSpider kodo]]||[http://www.chemspider.com/Chemical-Structure.16641.html 16641] |
||
Linio 31: | Linio 31: | ||
|[[Aspekto]]||duonflava-ruĝa, koroda gaso kun irite toksaj, fotosensivaj kaj oksidigaj proprecoj |
|[[Aspekto]]||duonflava-ruĝa, koroda gaso kun irite toksaj, fotosensivaj kaj oksidigaj proprecoj |
||
|- |
|- |
||
|[[ |
|[[Molmaso]]||65,456 g·mol<sup>-1</sup> |
||
|- |
|- |
||
|[[Denseco]]|| 1,417 (likvaĵo)g cm<sup>−3< |
|[[Denseco]]|| 1,417 (likvaĵo)g cm<sup>−3</sup> |
||
|- |
|- |
||
|[[Fandpunkto]]||-59,4°C |
|[[Fandpunkto]]||-59,4°C |
||
Linio 47: | Linio 47: | ||
|colspan="2" style="text-align: center;" |[[Deklaroj pri Risko kaj Sekureco|'''Sekurecaj Indikoj''']] |
|colspan="2" style="text-align: center;" |[[Deklaroj pri Risko kaj Sekureco|'''Sekurecaj Indikoj''']] |
||
|- |
|- |
||
|[[Listo da R-Deklaroj|Riskoj]]||[[Listo da R-Deklaroj#R14|R14]] [[Listo da R-Deklaroj#R34|R34]] [[Listo da R-Deklaroj#R37|R37]] [[Listo da R-Deklaroj#R50|R50]] [[Listo da R-Deklaroj#R45|R45]] [[Listo da R-Deklaroj#R53|R53]] |
|[[Listo da R-Deklaroj|Riskoj]]||[[Listo da R-Deklaroj#R14|R14]] [[Listo da R-Deklaroj#R34|R34]] [[Listo da R-Deklaroj#R37|R37]] [[Listo da R-Deklaroj#R50|R50]] [[Listo da R-Deklaroj#R45|R45]] [[Listo da R-Deklaroj#R53|R53]] |
||
|- |
|- |
||
|[[Listo da S-Deklaroj|Sekureco]]||[[Listo da S-Deklaroj#S26|S26]] [[Listo da S-Deklaroj#S45|S45]] [[Listo da S-Deklaroj#R61|S61]] |
|[[Listo da S-Deklaroj|Sekureco]]||[[Listo da S-Deklaroj#S26|S26]] [[Listo da S-Deklaroj#S45|S45]] [[Listo da S-Deklaroj#R61|S61]] |
||
|- style="background: yellow; color: black" |
|- style="background: yellow; color: black" |
||
|colspan="2" style="text-align: center;" |[[Ŝablono:Danĝerosimboloj|'''Pridanĝeraj indikoj''']] |
|colspan="2" style="text-align: center;" |[[Ŝablono:Danĝerosimboloj|'''Pridanĝeraj indikoj''']] |
||
Linio 57: | Linio 57: | ||
|[[GHS Damaĝo-piktogramoj|GHS Damaĝo Piktogramo]]||<center>{{GHS Piktogramo|03|04}}{{GHS Piktogramo|05|06}}</center> |
|[[GHS Damaĝo-piktogramoj|GHS Damaĝo Piktogramo]]||<center>{{GHS Piktogramo|03|04}}{{GHS Piktogramo|05|06}}</center> |
||
|- |
|- |
||
|[[GHS pri klasado kaj etikedado de kemiaĵoj|GHS Signalvorto]]||Damaĝa |
|[[GHS pri klasado kaj etikedado de kemiaĵoj|GHS Signalvorto]]||Damaĝa substanco |
||
|- |
|- |
||
|[[GHS Deklaroj pri damaĝoj]]||{{H-Frazoj|270|280|314|330}} |
|[[GHS Deklaroj pri damaĝoj]]||{{H-Frazoj|270|280|314|330}} |
||
Linio 63: | Linio 63: | ||
|[[GHS Deklaroj pri antaŭgardoj]]|| {{P-Frazoj|220|244|260|264|271|280|284|301+330+331|303+361+353|304+340|305+351+338|310|320|321|363|370+376|403|403+233|405|410+403|501}}<ref>[https://pubchem.ncbi.nlm.nih.gov/compound/17601#section=GHS-Classification PubChem]</ref> |
|[[GHS Deklaroj pri antaŭgardoj]]|| {{P-Frazoj|220|244|260|264|271|280|284|301+330+331|303+361+353|304+340|305+351+338|310|320|321|363|370+376|403|403+233|405|410+403|501}}<ref>[https://pubchem.ncbi.nlm.nih.gov/compound/17601#section=GHS-Classification PubChem]</ref> |
||
|-style="background: yellow; color: black" |
|-style="background: yellow; color: black" |
||
|colspan="2" style="text-align: center with=50%;"|<center><small>Escepte kiam indikitaj, datumoj estas prezentataj laŭ iliaj normaj kondiĉoj pri temperaturo kaj premo<br>(25 °C kaj 100 kPa)</small></center> |
|colspan="2" style="text-align: center with=50%;"|<center><small>Escepte kiam indikitaj, datumoj estas prezentataj laŭ iliaj normaj kondiĉoj pri temperaturo kaj premo<br />(25 °C kaj 100 kPa)</small></center> |
||
|} |
|} |
||
'''Nitrozila klorido''' aŭ '''NOCl''' estas neorganika klora komponaĵo de [[nitrogeno]] kaj [[oksigeno]], duonflava-ruĝa, koroda gaso kun irite toksaj, fotosensivaj kaj oksidigaj proprecoj, trovata en malkomponado de reĝa akvo, ia miksaĵo da [[klorida acido]] kaj [[nitrata acido]]. |
'''Nitrozila klorido''' aŭ '''NOCl''' estas neorganika klora komponaĵo de [[nitrogeno]] kaj [[oksigeno]], duonflava-ruĝa, koroda gaso kun irite toksaj, fotosensivaj kaj oksidigaj proprecoj, trovata en malkomponado de reĝa akvo, ia miksaĵo da [[klorida acido]] kaj [[nitrata acido]]. |
||
Konata kiel reakciaĵo de Tilden, omaĝe al ĝia kreinto, William Augustus Tilden (1842-1926), kiu en 1874 preparis ĝin.<ref>[https://books.google.com.br/books?id=pMOkDQAAQBAJ&pg=PA84&dq=nitrosyl+chloride&hl=en&sa=X&ved=0ahUKEwimpK7L_o3fAhWHyIMKHaqtCYEQ6AEIKjAA#v=onepage&q=nitrosyl%20chloride&f=false The Chemistry Department At Imperial College London]</ref> Nitrozila klorido ne estas brulema sed ĝi akcelas ekfajradon de brulemaĵoj kaj estas koroda substanco. Ĝiaj vaporoj estas pli densaj ol aero kaj longedaŭraj ekspozicioj al fajro aŭ varmigo povas kaŭzi rompon aŭ eksplodon de ĝia ujo. |
Konata kiel reakciaĵo de Tilden, omaĝe al ĝia kreinto, William Augustus Tilden (1842-1926), kiu en 1874 preparis ĝin.<ref>[https://books.google.com.br/books?id=pMOkDQAAQBAJ&pg=PA84&dq=nitrosyl+chloride&hl=en&sa=X&ved=0ahUKEwimpK7L_o3fAhWHyIMKHaqtCYEQ6AEIKjAA#v=onepage&q=nitrosyl%20chloride&f=false The Chemistry Department At Imperial College London]</ref> Nitrozila klorido ne estas brulema sed ĝi akcelas ekfajradon de brulemaĵoj kaj estas koroda substanco. Ĝiaj vaporoj estas pli densaj ol aero kaj longedaŭraj ekspozicioj al fajro aŭ varmigo povas kaŭzi rompon aŭ eksplodon de ĝia ujo. |
||
==Sintezoj== |
== Sintezoj == |
||
{{Div col|cols = 2}} |
|||
⚫ | |||
⚫ | |||
* Preparado per rekta reakcio inter la koncernantaj elementoj: |
* Preparado per rekta reakcio inter la koncernantaj elementoj: |
||
<center> |
<center> |
||
{|cellspacing=10 cellpadding=10 border=5 |
{|cellspacing=10 cellpadding=10 border=5 |
||
| |
| |
||
[[Dosiero:Nitrogen3D.png|50px|nitrogeno]]+[[Dosiero:Oxygen_molecule3D.png|50px|oksigeno]]+[[Dosiero:Chlorine-3D-vdW.png|50px|kloro]]<math>\mathsf{ \xrightarrow [\,]{}\, }</math>2[[Dosiero:Nitrosyl-chloride-3D-vdW.png|50px|nitrozila klorido]] |
[[Dosiero:Nitrogen3D.png|50px|nitrogeno]]+[[Dosiero:Oxygen_molecule3D.png|50px|oksigeno]]+[[Dosiero:Chlorine-3D-vdW.png|50px|kloro]]<math>\mathsf{ \xrightarrow [\,]{}\, }</math>2[[Dosiero:Nitrosyl-chloride-3D-vdW.png|50px|nitrozila klorido]] |
||
|- |
|- |
||
|} |
|} |
||
</center> |
</center> |
||
===Sintezo 2=== |
=== Sintezo 2 === |
||
* Preparado per interagado de ''nitrata oksido'' kaj [[kloro|klorgaso]]: |
* Preparado per interagado de ''nitrata oksido'' kaj [[kloro|klorgaso]]: |
||
<center> |
<center> |
||
{|cellspacing=10 cellpadding=10 border=5 |
{|cellspacing=10 cellpadding=10 border=5 |
||
| |
| |
||
2[[Dosiero:Nitric-oxide-3D-vdW.png|50px|nitrata oksido]]+[[Dosiero:Chlorine-3D-vdW.png|50px|kloro]] <math>\mathsf{ \xrightarrow [\,]{}\, }</math>2[[Dosiero:Nitrosyl-chloride-3D-vdW.png|50px|nitrozila klorido]] |
2[[Dosiero:Nitric-oxide-3D-vdW.png|50px|nitrata oksido]]+[[Dosiero:Chlorine-3D-vdW.png|50px|kloro]] <math>\mathsf{ \xrightarrow [\,]{}\, }</math>2[[Dosiero:Nitrosyl-chloride-3D-vdW.png|50px|nitrozila klorido]] |
||
|- |
|- |
||
|} |
|} |
||
</center> |
</center> |
||
===Sintezo 3=== |
=== Sintezo 3 === |
||
* Nitrozila klorido sintezeblas per traktado de [[klorida acido]] kaj ''nitrozil-sulfata acido'': |
* Nitrozila klorido sintezeblas per traktado de [[klorida acido]] kaj ''nitrozil-sulfata acido'': |
||
<center> |
<center> |
||
{|cellspacing=10 cellpadding=10 border=5 |
{|cellspacing=10 cellpadding=10 border=5 |
||
| |
| |
||
[[Dosiero:Hydrogen-chloride-3D-vdW-labelled. |
[[Dosiero:Hydrogen-chloride-3D-vdW-labelled.svg|50px|klorida acido]][[Dosiero:Nitrosylsulfuric_acid_molecule_ball.png|90px|nitrozilsulfata acido]] <math>\mathsf{ \xrightarrow [\,]{}\, }</math> +[[Dosiero:Nitrosyl-chloride-3D-vdW.png|50px|nitrozila klorido]]+[[Dosiero:Sulfuric acid 3D.png|50px|sulfata acido]] |
||
|- |
|- |
||
|} |
|} |
||
</center> |
</center> |
||
===Sintezo 4=== |
=== Sintezo 4 === |
||
* Nitrozila klorido preparatas per interagado de [[natria klorido]] kaj ''nitrozil-sulfata acido'': |
* Nitrozila klorido preparatas per interagado de [[natria klorido]] kaj ''nitrozil-sulfata acido'': |
||
<center> |
<center> |
||
{|cellspacing=10 cellpadding=10 border=5 |
{|cellspacing=10 cellpadding=10 border=5 |
||
| |
| |
||
[[Dosiero: |
[[Dosiero:Formula chimica del cloruro di sodio.png|50px|natria klorido]]+[[Dosiero:Nitrosylsulfuric_acid_molecule_ball.png|90px|nitrozilsulfata acido]] <math>\mathsf{ \xrightarrow [\,]{}\, }</math>[[Dosiero:Nitrosyl-chloride-3D-vdW.png|50px|nitrozila klorido]]+[[Dosiero:Sodium-bisulfate-3D-balls-ionic.png|50px|natria bisulfato]] |
||
|- |
|- |
||
|} |
|} |
||
</center> |
</center> |
||
===Sintezo 5=== |
=== Sintezo 5 === |
||
* Per traktado de [[kalia klorido]] kun ''nitrogena duoksido'': |
* Per traktado de [[kalia klorido]] kun ''nitrogena duoksido'': |
||
<center> |
<center> |
||
{|cellspacing=10 cellpadding=10 border=5 |
{|cellspacing=10 cellpadding=10 border=5 |
||
| |
| |
||
[[Dosiero: |
[[Dosiero:Formula chimica del cloruro di sodio.png|90px|kalia klorido]]+2[[Dosiero:Nitrogen-dioxide-3D-vdW.png|50px|nitrogena duoksido]] <math>\mathsf{ \xrightarrow [\,]{}\, }</math>[[Dosiero:Nitrosyl-chloride-3D-vdW.png|50px|nitrozila klorido]]+[[Dosiero:Sodium-nitrate-3D-vdW.png|50px|kalia nitrato]] |
||
|- |
|- |
||
|} |
|} |
||
</center> |
</center> |
||
===Sintezo 6=== |
=== Sintezo 6 === |
||
* Preparado per reakcio inter [[nitrita acido]] kaj [[klorida acido]]: |
* Preparado per reakcio inter [[nitrita acido]] kaj [[klorida acido]]: |
||
<center> |
<center> |
||
{|cellspacing=10 cellpadding=10 border=5 |
{|cellspacing=10 cellpadding=10 border=5 |
||
| |
| |
||
[[Dosiero: |
[[Dosiero:Nitrous acid 3D.png|50px|nitrita acido]]+[[Dosiero:Hydrogen-chloride-3D-vdW-labelled.svg|50px|klorida acido]] <math>\mathsf{ \xrightarrow [\,]{}\, }</math>[[Dosiero:Nitrosyl-chloride-3D-vdW.png|50px|nitrozila klorido]]+[[Dosiero:Water_molecule.svg|50px|akvo]] |
||
|- |
|- |
||
|} |
|} |
||
</center> |
</center> |
||
===Sintezo 7=== |
=== Sintezo 7 === |
||
* Preparado per traktado de [[natria nitrito]] kaj [[klorida acido]]: |
* Preparado per traktado de [[natria nitrito]] kaj [[klorida acido]]: |
||
<center> |
<center> |
||
{|cellspacing=10 cellpadding=10 border=5 |
{|cellspacing=10 cellpadding=10 border=5 |
||
| |
| |
||
[[Dosiero:Sodium |
[[Dosiero:Sodium nitrite 3D.png|50px|natria nitrito]]+2[[Dosiero:Hydrogen-chloride-3D-vdW-labelled.svg|50px|klorida acido]] <math>\mathsf{ \xrightarrow [\,]{}\, }</math>[[Dosiero:Nitrosyl-chloride-3D-vdW.png|50px|nitrozila klorido]]+[[Dosiero:Formula chimica del cloruro di sodio.png|90px|natria klorido]]+[[Dosiero:Water_molecule.svg|50px|akvo]] |
||
|- |
|- |
||
|} |
|} |
||
</center> |
</center> |
||
===Sintezo 8=== |
=== Sintezo 8 === |
||
* [[Michael Faraday]] (1791-1867) preparis ''nitrozilan kloridon'' per traktado de la kemia elemento [[paladio]] kun reĝa akvo: |
* [[Michael Faraday]] (1791-1867) preparis ''nitrozilan kloridon'' per traktado de la kemia elemento [[paladio]] kun reĝa akvo: |
||
<center> |
<center> |
||
{|cellspacing=10 cellpadding=10 border=5 |
{|cellspacing=10 cellpadding=10 border=5 |
||
| |
| |
||
[[Dosiero:Palladium chemical.png|50px|Pd]]+[[Dosiero:Nitric |
[[Dosiero:Palladium chemical.png|50px|Pd]]+[[Dosiero:Nitric acid 3D.png|50px|nitrata acido]]+3[[Dosiero:Hydrogen-chloride-3D-vdW-labelled.svg|50px|klorida acido]]<math>\mathsf{ \xrightarrow [\,]{}\, }</math>[[Dosiero:Nitrosyl-chloride-3D-vdW.png|50px|nitrozila klorido]]+[[Dosiero:Palladium(II)-chloride-3D-vdW.png|50px|paladia klorido]]+2[[Dosiero:Water_molecule.svg|50px|akvo]] |
||
|- |
|- |
||
|} |
|} |
||
</center> |
</center> |
||
===Sintezo 9=== |
=== Sintezo 9 === |
||
* En 1831, la brita kemiisto Edmund Davy (1785-1857), malkovrinto de la [[acetileno]], raportis la ĉeeston de nitrozila klorido en reĝa akvo: |
* En 1831, la brita kemiisto Edmund Davy (1785-1857), malkovrinto de la [[acetileno]], raportis la ĉeeston de nitrozila klorido en reĝa akvo: |
||
<center> |
<center> |
||
{|cellspacing=10 cellpadding=10 border=5 |
{|cellspacing=10 cellpadding=10 border=5 |
||
| |
| |
||
[[Dosiero:Nitric |
[[Dosiero:Nitric acid 3D.png|50px|nitrata acido]]+3[[Dosiero:Hydrogen-chloride-3D-vdW-labelled.svg|50px|klorida acido]] <math>\mathsf{ \xrightarrow [\,]{}\, }</math>[[Dosiero:Nitrosyl-chloride-3D-vdW.png|50px|nitrozila klorido]]+[[Dosiero:Chlorine-3D-vdW.png|50px|kloro]]+2[[Dosiero:Water_molecule.svg|50px|akvo]] |
||
|- |
|- |
||
|} |
|} |
||
</center> |
</center> |
||
===Sintezo 10=== |
=== Sintezo 10 === |
||
* Per malkomponado de ''kloropikrino'':<ref>[https://books.google.com.br/books?id=53fHpmt5R2MC&q=Nitrosyl+chloride+%2B+iodine&dq=Nitrosyl+chloride+%2B+iodine&hl=pt-BR&sa=X&ved=0ahUKEwjC7-KFy4zfAhWB34MKHRwlBb44FBDoAQhQMAU British Chemical Abstracts]</ref> |
* Per malkomponado de ''kloropikrino'':<ref>[https://books.google.com.br/books?id=53fHpmt5R2MC&q=Nitrosyl+chloride+%2B+iodine&dq=Nitrosyl+chloride+%2B+iodine&hl=pt-BR&sa=X&ved=0ahUKEwjC7-KFy4zfAhWB34MKHRwlBb44FBDoAQhQMAU British Chemical Abstracts]</ref> |
||
<center> |
<center> |
||
Linio 171: | Linio 173: | ||
</center> |
</center> |
||
===Sintezo 11=== |
=== Sintezo 11 === |
||
* Nitrila klorido reakcias kun [[klorida acido]] por doni [[hipoklorita acido|hipokloritan acidon]] kaj nitrozilan kloridon: |
* Nitrila klorido reakcias kun [[klorida acido]] por doni [[hipoklorita acido|hipokloritan acidon]] kaj nitrozilan kloridon: |
||
<center> |
<center> |
||
{|cellspacing=10 cellpadding=10 border=5 |
{|cellspacing=10 cellpadding=10 border=5 |
||
| |
| |
||
[[Dosiero:Nitryl |
[[Dosiero:Nitryl chloride 3D 2.png|50px|nitrila klorido]]+[[Dosiero:Hydrogen-chloride-3D-vdW-labelled.svg|50px|klorida acido]]+ <math>\mathsf{ \xrightarrow [\,]{}\, }</math>[[Dosiero:Nitrosyl-chloride-3D-vdW.png|50px|nitrozila klorido]]+[[Dosiero:Hypochlorous acid 3D.png|50px|hipoklorita acido]] |
||
|- |
|- |
||
|} |
|} |
||
</center> |
</center> |
||
== |
=== Sintezo 12 === |
||
* Preparado per reakcio de ''dunitrogena trioksido'' sur [[klorida acido]]: |
|||
⚫ | |||
<center> |
|||
{|cellspacing=10 cellpadding=10 border=5 |
|||
| |
|||
[[Dosiero:Dinitrogen-trioxide-3D-balls.png|50px|dunitrogena trioksido]]+2[[Dosiero:Hydrogen-chloride-3D-vdW-labelled.svg|50px|klorida acido]]+ <math>\mathsf{ \xrightarrow [\,]{}\, }</math>2[[Dosiero:Nitrosyl-chloride-3D-vdW.png|50px|nitrozila klorido]]+[[Dosiero:Water_molecule.svg|50px|akvo]] |
|||
|- |
|||
|} |
|||
</center> |
|||
{{Div col end}} |
|||
== Reakcioj == |
|||
{{Div col|cols = 2}} |
|||
⚫ | |||
* Malkomponado de ''nitrozila klorido'': |
* Malkomponado de ''nitrozila klorido'': |
||
<center> |
<center> |
||
Linio 192: | Linio 207: | ||
</center> |
</center> |
||
===Reakcio 2=== |
=== Reakcio 2 === |
||
* Hidrolizo de nitrozila klorido: |
* Hidrolizo de nitrozila klorido: |
||
<center> |
<center> |
||
{|cellspacing=10 cellpadding=10 border=5 |
{|cellspacing=10 cellpadding=10 border=5 |
||
| |
| |
||
[[Dosiero:Nitrosyl-chloride-3D-vdW.png|50px|nitrozila klorido]]+[[Dosiero:Water_molecule.svg|50px|akvo]] <math>\mathsf{ \xrightarrow [\,]{}\, }</math>[[Dosiero: |
[[Dosiero:Nitrosyl-chloride-3D-vdW.png|50px|nitrozila klorido]]+[[Dosiero:Water_molecule.svg|50px|akvo]] <math>\mathsf{ \xrightarrow [\,]{}\, }</math>[[Dosiero:Nitrous acid 3D.png|50px|nitrita acido]]+[[Dosiero:Hydrogen-chloride-3D-vdW-labelled.svg|50px|klorida acido]] |
||
|- |
|- |
||
|} |
|} |
||
</center> |
</center> |
||
===Reakcio 3=== |
=== Reakcio 3 === |
||
* Formado de antimona kompleksaĵo ekde ''nitrozila klorido'' kaj ''antimona kvinklorido'': |
* Formado de antimona kompleksaĵo ekde ''nitrozila klorido'' kaj ''antimona kvinklorido'': |
||
<center> |
<center> |
||
{|cellspacing=10 cellpadding=10 border=5 |
{|cellspacing=10 cellpadding=10 border=5 |
||
| |
| |
||
[[Dosiero:Nitrosyl-chloride-3D-vdW.png|50px|nitrozila klorido]]+[[Dosiero:Antimony-pentachloride-3D-balls.png|50px|antimona kvinklorido]] <math>\mathsf{ \xrightarrow [\,]{}\, }</math>[[Dosiero:Nitrosonium hexafluoroantimonate3D.png|90px|nitrozila heksakloroantimonato]] |
[[Dosiero:Nitrosyl-chloride-3D-vdW.png|50px|nitrozila klorido]]+[[Dosiero:Antimony-pentachloride-3D-balls.png|50px|antimona kvinklorido]] <math>\mathsf{ \xrightarrow [\,]{}\, }</math>[[Dosiero:Nitrosonium hexafluoroantimonate3D.png|90px|nitrozila heksakloroantimonato]] |
||
|- |
|- |
||
|} |
|} |
||
</center> |
</center> |
||
===Reakcio 4=== |
=== Reakcio 4 === |
||
* Preparado |
* Preparado de ''nitrozilsulfata acido'' per interagado de ''nitrila klorido'' kun [[sulfata acido]]:<ref>[https://books.google.com.br/books?id=sRLRAAAAMAAJ&q=Nitrosyl+chloride&dq=Nitrosyl+chloride&hl=pt-BR&sa=X&ved=0ahUKEwj8mfb1yYzfAhWC6YMKHfvdBE84ChDoAQg1MAI Agra University Journal of Research]</ref> |
||
<center> |
<center> |
||
{|cellspacing=10 cellpadding=10 border=5 |
{|cellspacing=10 cellpadding=10 border=5 |
||
| |
| |
||
[[Dosiero:Nitrosyl-chloride-3D-vdW.png|50px|nitrozila klorido]]+[[Dosiero:Sulfuric |
[[Dosiero:Nitrosyl-chloride-3D-vdW.png|50px|nitrozila klorido]]+[[Dosiero:Sulfuric acid 3D.png|50px|sulfata acido]] <math>\mathsf{ \xrightarrow [\,]{}\, }</math>[[Dosiero:Nitrosylsulfuric_acid_molecule_ball.png|50px|nitrozilsulfata acido]]+[[Dosiero:Hydrogen-chloride-3D-vdW-labelled.svg|50px|klorida acido]] |
||
|- |
|- |
||
|} |
|} |
||
</center> |
</center> |
||
===Reakcio 5=== |
=== Reakcio 5 === |
||
* Nitrozila klorido reakcias kun ''arĝenta (I) tiocianato'' por formi ''nitrozilan tiocianaton'': |
* Nitrozila klorido reakcias kun ''arĝenta (I) tiocianato'' por formi ''nitrozilan tiocianaton'': |
||
<center> |
<center> |
||
{|cellspacing=10 cellpadding=10 border=5 |
{|cellspacing=10 cellpadding=10 border=5 |
||
| |
| |
||
[[Dosiero:Nitrosyl-chloride-3D-vdW.png|50px|nitrozila klorido]]+[[Dosiero:Silver (I) thiocyanate3D.png|90px| |
[[Dosiero:Nitrosyl-chloride-3D-vdW.png|50px|nitrozila klorido]]+[[Dosiero:Silver (I) thiocyanate3D.png|90px|arĝenta tiocianato]] <math>\mathsf{ \xrightarrow [\,]{}\, }</math>[[Dosiero:Silver (I) chloride 2D.png|50px|arĝenta klorido]]+[[Dosiero:Nitrosyl thiocyanate3D.png|90px|nitrozila tiocianato]] |
||
|- |
|- |
||
|} |
|} |
||
</center> |
</center> |
||
===Reakcio 6=== |
=== Reakcio 6 === |
||
* Formado de ''molibdena kompleksaĵo'' per agado de ''nitrozila klorido'' sur ''molibdena heksakarbonilo'': |
* Formado de ''molibdena kompleksaĵo'' per agado de ''nitrozila klorido'' sur ''molibdena heksakarbonilo'': |
||
<center> |
<center> |
||
Linio 242: | Linio 257: | ||
</center> |
</center> |
||
===Reakcio 7=== |
=== Reakcio 7 === |
||
* Reakcio kun ''aziridino'' donante [[etileno]]n, nitrozan oksidon kaj kloridan acidon: |
* Reakcio kun ''aziridino'' donante [[etileno]]n, nitrozan oksidon kaj kloridan acidon: |
||
<center> |
<center> |
||
{|cellspacing=10 cellpadding=10 border=5 |
{|cellspacing=10 cellpadding=10 border=5 |
||
| |
| |
||
[[Dosiero:Nitrosyl-chloride-3D-vdW.png|50px|nitrozila klorido]]+[[Dosiero:Aziridine.svg|50px|aziridino]]+ <math>\mathsf{ \xrightarrow [\,]{}\, }</math>[[Dosiero:Ethylene |
[[Dosiero:Nitrosyl-chloride-3D-vdW.png|50px|nitrozila klorido]]+[[Dosiero:Aziridine.svg|50px|aziridino]]+ <math>\mathsf{ \xrightarrow [\,]{}\, }</math>[[Dosiero:Ethylene 3D 2.png|50px|etileno]]+[[Dosiero:Nitrous-oxide-3D-balls.png|50px|nitroza oksido]]+[[Dosiero:Hydrogen-chloride-3D-vdW-labelled.svg|50px|klorida acido]] |
||
|- |
|- |
||
|} |
|} |
||
</center> |
</center> |
||
===Reakcio 8=== |
=== Reakcio 8 === |
||
* Preparado de [[klorometano]] per interagado de ''nitrila klorido'' kun [[metanolo]]: |
* Preparado de [[klorometano]] per interagado de ''nitrila klorido'' kun [[metanolo]]: |
||
<center> |
<center> |
||
{|cellspacing=10 cellpadding=10 border=5 |
{|cellspacing=10 cellpadding=10 border=5 |
||
| |
| |
||
[[Dosiero:Nitrosyl-chloride-3D-vdW.png|50px|nitrozila klorido]]+[[Dosiero:Methanol |
[[Dosiero:Nitrosyl-chloride-3D-vdW.png|50px|nitrozila klorido]]+[[Dosiero:Methanol 3D.png|50px|metanolo]]+ <math>\mathsf{ \xrightarrow [\,]{}\, }</math>[[Dosiero:Chloromethane 3D.png|50px|klorometano]]+[[Dosiero:Nitrous acid 3D.png|50px|nitrita acido]] |
||
|- |
|- |
||
|} |
|} |
||
</center> |
</center> |
||
===Reakcio 9=== |
=== Reakcio 9 === |
||
* Nitrozila klorido reakcias kun la kemian elementon Arĝenton por doni ''arĝentan kloridon'' kaj ''nitrata oksido'':<ref>[https://books.google.com.br/books?id=Vek8AAAAIAAJ&pg=PA202&dq=Nitrosyl+chloride&hl=pt-BR&sa=X&ved=0ahUKEwiulqTfsIzfAhVErYMKHa-YDuQQ6AEITTAF#v=onepage&q=Nitrosyl%20chloride&f=false The Experimental Basis of Chemistry]</ref> |
* Nitrozila klorido reakcias kun la kemian elementon Arĝenton por doni ''arĝentan kloridon'' kaj ''nitrata oksido'':<ref>[https://books.google.com.br/books?id=Vek8AAAAIAAJ&pg=PA202&dq=Nitrosyl+chloride&hl=pt-BR&sa=X&ved=0ahUKEwiulqTfsIzfAhVErYMKHa-YDuQQ6AEITTAF#v=onepage&q=Nitrosyl%20chloride&f=false The Experimental Basis of Chemistry]</ref> |
||
<center> |
<center> |
||
{|cellspacing=10 cellpadding=10 border=5 |
{|cellspacing=10 cellpadding=10 border=5 |
||
| |
| |
||
[[Dosiero:Nitrosyl-chloride-3D-vdW.png|50px|nitrozila klorido]]+[[Dosiero: |
[[Dosiero:Nitrosyl-chloride-3D-vdW.png|50px|nitrozila klorido]]+[[Dosiero:Silver_element_3D.png|50px|argento]]+ <math>\mathsf{ \xrightarrow [\,]{}\, }</math>[[Dosiero:Silver (I) chloride 2D.png|50px|arĝenta klorido]]+[[Dosiero:Nitric-oxide-3D-vdW.png|50px|nitrata oksido]] |
||
|- |
|- |
||
|} |
|} |
||
</center> |
</center> |
||
===Reakcio 10=== |
=== Reakcio 10 === |
||
* Preparado de komplekso konata kiel ''nitroza kvarkloroferato (III)'' per interagado de nitrozila klorido'' kaj ''fera triklorido'': |
* Preparado de komplekso konata kiel ''nitroza kvarkloroferato (III)'' per interagado de nitrozila klorido'' kaj ''fera triklorido'': |
||
<center> |
<center> |
||
Linio 282: | Linio 297: | ||
</center> |
</center> |
||
===Reakcio 11=== |
=== Reakcio 11 === |
||
* Sintezo de ''kloramino'' per agado de ''nitrozila klorido'' sur [[amoniako]]: |
* Sintezo de ''kloramino'' per agado de ''nitrozila klorido'' sur [[amoniako]]: |
||
<center> |
<center> |
||
{|cellspacing=10 cellpadding=10 border=5 |
{|cellspacing=10 cellpadding=10 border=5 |
||
| |
| |
||
2[[Dosiero:Nitrosyl-chloride-3D-vdW.png|50px|nitrozila klorido]]+2[[Dosiero:Ammonia |
2[[Dosiero:Nitrosyl-chloride-3D-vdW.png|50px|nitrozila klorido]]+2[[Dosiero:Ammonia 3D.png|50px|amoniako]]+ <math>\mathsf{ \xrightarrow [\,]{}\, }</math>2[[Dosiero:Chloramine 3D.png|50px|kloramino]]+[[Dosiero:Water_molecule.svg|50px|akvo]]+[[Dosiero:Nitrous-oxide-3D-balls.png|90px|nitroza oksido]] |
||
|- |
|- |
||
|} |
|} |
||
</center> |
</center> |
||
{{Div col end}} |
|||
== |
== Vidu ankaŭ == |
||
* [[Nitrozila bromido]] |
|||
* [[Nitrozila jodido]] |
|||
* [[Nitrozila fluorido]] |
|||
== Literaturo == |
|||
* [https://cameochemicals.noaa.gov/chemical/1230 Cameo Chemicals] |
* [https://cameochemicals.noaa.gov/chemical/1230 Cameo Chemicals] |
||
* [https://pubs.acs.org/doi/pdf/10.1021/cr60151a001 ACS Publications] |
* [https://pubs.acs.org/doi/pdf/10.1021/cr60151a001 ACS Publications] |
||
* [https://www.youtube.com/watch?v=RFsczBYWYZQ Preparado kaj proprecoj de la nitrozila klorido] |
* [https://www.youtube.com/watch?v=RFsczBYWYZQ Preparado kaj proprecoj de la nitrozila klorido] |
||
* [http://reag.paperplane.io/00002119.htm |
* [http://reag.paperplane.io/00002119.htm Reag.paperplane]{{404|date=August 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} |
||
* [https://books.google.com.br/books?id=OQA4AAAAIAAJ&pg=PA151&dq=nitrosyl+chloride&hl=en&sa=X&ved=0ahUKEwil2uSZ_43fAhXLoYMKHUP-AAcQ6AEIMTAB#v=onepage&q=nitrosyl%20chloride&f=false The Terpenes] |
* [https://books.google.com.br/books?id=OQA4AAAAIAAJ&pg=PA151&dq=nitrosyl+chloride&hl=en&sa=X&ved=0ahUKEwil2uSZ_43fAhXLoYMKHUP-AAcQ6AEIMTAB#v=onepage&q=nitrosyl%20chloride&f=false The Terpenes] |
||
* [https://books.google.com.br/books?id=jOUEAAAAQAAJ&pg=PA183&dq=nitrosyl+chloride&hl=en&sa=X&ved=0ahUKEwil2uSZ_43fAhXLoYMKHUP-AAcQ6AEIPzAE#v=onepage&q=nitrosyl%20chloride&f=false The Chemical News and Journal of Physical Science] |
* [https://books.google.com.br/books?id=jOUEAAAAQAAJ&pg=PA183&dq=nitrosyl+chloride&hl=en&sa=X&ved=0ahUKEwil2uSZ_43fAhXLoYMKHUP-AAcQ6AEIPzAE#v=onepage&q=nitrosyl%20chloride&f=false The Chemical News and Journal of Physical Science] |
||
==Referencoj== |
== Referencoj == |
||
{{ |
{{Referencoj|3}} |
||
{{Projektoj}} |
|||
⚫ | |||
⚫ | |||
[[Kategorio:Kloridoj]] |
|||
[[Kategorio:Nitrozilaj kombinaĵoj|klorido]] |
|||
{{Ĝermo|kemio}} |
|||
⚫ | |||
⚫ | |||
{{Kloridoj}} |
Nuna versio ekde 20:07, 1 apr. 2024
Nitrozila klorido | |||||
![]() | |||||
Plata kemia strukturo de la Nitrozila klorido | |||||
![]() | |||||
Tridimensia kemia strukturo de la Nitrozila klorido | |||||
Alternativa(j) nomo(j) | |||||
| |||||
Kemia formulo | |||||
CAS-numero-kodo | 2696-92-6 | ||||
ChemSpider kodo | 16641 | ||||
PubChem-kodo | 17601 | ||||
Merck Index | 15,6733 | ||||
Fizikaj proprecoj | |||||
Aspekto | duonflava-ruĝa, koroda gaso kun irite toksaj, fotosensivaj kaj oksidigaj proprecoj | ||||
Molmaso | 65,456 g·mol-1 | ||||
Denseco | 1,417 (likvaĵo)g cm−3 | ||||
Fandpunkto | -59,4°C | ||||
Bolpunkto | -5,55°C | ||||
Ekflama temperaturo | Nebrulema | ||||
Solvebleco | Akvo:reakcias | ||||
Mortiga dozo (LD50) | 67 mg/kg (buŝe) | ||||
Sekurecaj Indikoj | |||||
Riskoj | R14 R34 R37 R50 R45 R53 | ||||
Sekureco | S26 S45 S61 | ||||
Pridanĝeraj indikoj | |||||
Danĝero
| |||||
GHS Damaĝo Piktogramo |
| ||||
GHS Signalvorto | Damaĝa substanco | ||||
GHS Deklaroj pri damaĝoj | H270, H280, H314, H330 | ||||
GHS Deklaroj pri antaŭgardoj | P220, P244, P260, P264, P271, P280, P284, P301+330+331, P303+361+353, P304+340, P305+351+338, P310, P320, P321, P363, P370+376, P403, P403+233, P405, P410+403, P501[1] | ||||
(25 °C kaj 100 kPa) |
Nitrozila klorido aŭ NOCl estas neorganika klora komponaĵo de nitrogeno kaj oksigeno, duonflava-ruĝa, koroda gaso kun irite toksaj, fotosensivaj kaj oksidigaj proprecoj, trovata en malkomponado de reĝa akvo, ia miksaĵo da klorida acido kaj nitrata acido.
Konata kiel reakciaĵo de Tilden, omaĝe al ĝia kreinto, William Augustus Tilden (1842-1926), kiu en 1874 preparis ĝin.[2] Nitrozila klorido ne estas brulema sed ĝi akcelas ekfajradon de brulemaĵoj kaj estas koroda substanco. Ĝiaj vaporoj estas pli densaj ol aero kaj longedaŭraj ekspozicioj al fajro aŭ varmigo povas kaŭzi rompon aŭ eksplodon de ĝia ujo.
Sintezoj
[redakti | redakti fonton]Sintezo 1
[redakti | redakti fonton]- Preparado per rekta reakcio inter la koncernantaj elementoj:
Sintezo 2
[redakti | redakti fonton]- Preparado per interagado de nitrata oksido kaj klorgaso:
Sintezo 3
[redakti | redakti fonton]- Nitrozila klorido sintezeblas per traktado de klorida acido kaj nitrozil-sulfata acido:
Sintezo 4
[redakti | redakti fonton]- Nitrozila klorido preparatas per interagado de natria klorido kaj nitrozil-sulfata acido:
Sintezo 5
[redakti | redakti fonton]- Per traktado de kalia klorido kun nitrogena duoksido:
Sintezo 6
[redakti | redakti fonton]- Preparado per reakcio inter nitrita acido kaj klorida acido:
Sintezo 7
[redakti | redakti fonton]- Preparado per traktado de natria nitrito kaj klorida acido:
Sintezo 8
[redakti | redakti fonton]- Michael Faraday (1791-1867) preparis nitrozilan kloridon per traktado de la kemia elemento paladio kun reĝa akvo:
Sintezo 9
[redakti | redakti fonton]- En 1831, la brita kemiisto Edmund Davy (1785-1857), malkovrinto de la acetileno, raportis la ĉeeston de nitrozila klorido en reĝa akvo:
Sintezo 10
[redakti | redakti fonton]- Per malkomponado de kloropikrino:[3]
Sintezo 11
[redakti | redakti fonton]- Nitrila klorido reakcias kun klorida acido por doni hipokloritan acidon kaj nitrozilan kloridon:
Sintezo 12
[redakti | redakti fonton]- Preparado per reakcio de dunitrogena trioksido sur klorida acido:
Reakcioj
[redakti | redakti fonton]Reakcio 1
[redakti | redakti fonton]- Malkomponado de nitrozila klorido:
Reakcio 2
[redakti | redakti fonton]- Hidrolizo de nitrozila klorido:
Reakcio 3
[redakti | redakti fonton]- Formado de antimona kompleksaĵo ekde nitrozila klorido kaj antimona kvinklorido:
Reakcio 4
[redakti | redakti fonton]- Preparado de nitrozilsulfata acido per interagado de nitrila klorido kun sulfata acido:[4]
Reakcio 5
[redakti | redakti fonton]- Nitrozila klorido reakcias kun arĝenta (I) tiocianato por formi nitrozilan tiocianaton:
Reakcio 6
[redakti | redakti fonton]- Formado de molibdena kompleksaĵo per agado de nitrozila klorido sur molibdena heksakarbonilo:
Reakcio 7
[redakti | redakti fonton]- Reakcio kun aziridino donante etilenon, nitrozan oksidon kaj kloridan acidon:
Reakcio 8
[redakti | redakti fonton]- Preparado de klorometano per interagado de nitrila klorido kun metanolo:
Reakcio 9
[redakti | redakti fonton]- Nitrozila klorido reakcias kun la kemian elementon Arĝenton por doni arĝentan kloridon kaj nitrata oksido:[5]
Reakcio 10
[redakti | redakti fonton]- Preparado de komplekso konata kiel nitroza kvarkloroferato (III) per interagado de nitrozila klorido kaj fera triklorido:
Reakcio 11
[redakti | redakti fonton]- Sintezo de kloramino per agado de nitrozila klorido sur amoniako:
Vidu ankaŭ
[redakti | redakti fonton]Literaturo
[redakti | redakti fonton]- Cameo Chemicals
- ACS Publications
- Preparado kaj proprecoj de la nitrozila klorido
- Reag.paperplane[rompita ligilo]
- The Terpenes
- The Chemical News and Journal of Physical Science