Haumea
![](https://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/9/9c/Haumea_Rotation.gif/220px-Haumea_Rotation.gif)
Is abhacphláinéad í Haumea, nó (136108) Haumea (siombail: ),[19] de réir chóras ainmneacha foirmiúla Aontas Idirnáisiúnta Réalteolaíochta, agus í ag timpeallú na gréine i gCrios Kuiper, taobh amuigh d'fhithis Neiptiúin. Is ionann a mais agus an tríú cuid de mhais Phlútóin.
Stair
[cuir in eagar | athraigh foinse]Ba iad Mike Brown agus a fhoireann i Réadlann Palomar, Institiúid Teicneolaíochta California (Caltech), ba thúisce a d'aithin í, thiar sa bhliain 2004. Sa bhliain 2005, tháinig an scéala ó fhoireann réalteolaithe eile - foireann a bhí ag obair i réadlann Sierra Nevada sa Spáinn faoi cheannas José Luis Ortiz Moreno - go raibh siad tar éis sonrú a chur i Haumea freisin. Ach níor tugadh aitheantas coitianta don fhionnachtain sin ag an am.
Ar an 17 Meán Fómhair 2008, d'aicmigh Aontas Idirnáisiúnta Réalteolaíochta. Haumea mar abhacphláinéad.
Fuair an abhacphláinéad a ainm ó bhandia na breithe i seanreiligiún mhuintir Haváí.
Tá déanamh fadaithe ar Haumea, agus an chuma ar an scéal gurb é an rothlú luath a chuir as riocht na liathróide í. Tá dhá shatailít aici, mar atá, Hiʻiaka agus Namaka. Fuarthas ainmneacha na ngealach ó mhiotaseolaíocht mhuintir Haváí freisin.
Tagairtí
[cuir in eagar | athraigh foinse]- ↑ URL tagartha: http://www.infoastro.com/200809/26ataecina-haumea.html.
- ↑ 2.0 2.1 URL tagartha: https://www.nytimes.com/2005/09/13/science/space/one-find-two-astronomers-an-ethical-brawl.html.
- ↑ URL tagartha: https://www.nytimes.com/2005/09/13/science/space/one-find-two-astronomers-an-ethical-brawl.html.
- ↑ 4.0 4.1 “JPL Small-Body Database”.
- ↑ URL tagartha: https://solarsystem.nasa.gov/planets/dwarf-planets/haumea/in-depth/.
- ↑ URL tagartha: http://www.astrobio.net/news/modules.php?op=modload&name=News&file=article&sid=1707&mode=thread&order=0&thold=0. URL Cartlann: http://web.archive.org/web/20060426180434/http://www.astrobio.net/news/modules.php?op=modload&name=News&file=article&sid=1707&mode=thread&order=0&thold=0.
- ↑ URL tagartha: https://solarsystem.nasa.gov/planets/dwarf-planets/haumea/in-depth/.
- ↑ URL tagartha: https://www.nytimes.com/2005/09/13/science/space/one-find-two-astronomers-an-ethical-brawl.html.
- ↑ URL tagartha: https://www.nytimes.com/2005/09/13/science/space/one-find-two-astronomers-an-ethical-brawl.html.
- ↑ URL tagartha: https://ssd.jpl.nasa.gov/tools/sbdb_lookup.html#/?sstr=136108.
- ↑ 11.0 11.1 11.2 URL tagartha: https://ssd.jpl.nasa.gov/sbdb.cgi?sstr=136108.
- ↑ URL tagartha: https://ssd.jpl.nasa.gov/sbdb.cgi?sstr=136108.
- ↑ URL tagartha: https://ssd.jpl.nasa.gov/sbdb.cgi?sstr=136108.
- ↑ URL tagartha: https://ssd.jpl.nasa.gov/sbdb.cgi?sstr=136108.
- ↑ URL tagartha: https://ssd.jpl.nasa.gov/sbdb.cgi?sstr=136108.
- ↑ URL tagartha: https://ssd.jpl.nasa.gov/sbdb.cgi?sstr=136108.
- ↑ 17.0 17.1 17.2 URL tagartha: https://www.minorplanet.info/PHP/lcdbsummaryquery.php.
- ↑ "Orbits and masses of the satellites of the dwarf planet Haumea (2003 EL61)" (as Béarla) (27 Aibreán 2009) (6): 4766–4776. doi: .
- ↑ Tá ort na shonrú' 'teideal = agus' 'url = nuair a úsáideann {{ lua idirlín}}."".
athraigh An Grianchóras |
---|
![]() |
An Ghrian · Mearcair · Véineas - an Domhan - Mars · Ceiréas · Iúpatar · Satarn · Úránas · Neiptiún · Plútón · Haumea · Makemake · Eris |
Pláinéid · Abhacphlainéid · Gealacha (Domhanda · Marsacha · Ióbhacha · Satarnacha · Úránasacha · Neiptiúnacha · Plútónacha · Haomaeacha · Eiriosacha)
|