ฟีนอล
หน้าตา
| |||
| |||
![]() | |||
ชื่อ | |||
---|---|---|---|
Preferred IUPAC name
Phenol[1] | |||
Systematic IUPAC name
Benzenol | |||
ชื่ออื่น
Carbolic acid
Phenylic acid Hydroxybenzene Phenic acid | |||
เลขทะเบียน | |||
3D model (JSmol)
|
|||
ChEBI | |||
ChEMBL | |||
เคมสไปเดอร์ | |||
ดรักแบงก์ | |||
ECHA InfoCard | 100.003.303 | ||
KEGG | |||
ผับเคม CID
|
|||
RTECS number |
| ||
UNII | |||
CompTox Dashboard (EPA)
|
|||
| |||
| |||
คุณสมบัติ | |||
C6H6O | |||
มวลโมเลกุล | 94.113 g/mol | ||
ลักษณะทางกายภาพ | ของแข็งผลึกใส | ||
กลิ่น | หวานอมเปรี้ยว | ||
ความหนาแน่น | 1.07 g/cm3 | ||
จุดหลอมเหลว | 40.5 องศาเซลเซียส (104.9 องศาฟาเรนไฮต์; 313.6 เคลวิน) | ||
จุดเดือด | 181.7 องศาเซลเซียส (359.1 องศาฟาเรนไฮต์; 454.8 เคลวิน) | ||
8.3 g/100 mL (20 °C) | |||
log P | 1.48[2] | ||
ความดันไอ | 0.4 mmHg (20 °C)[3] | ||
pKa |
| ||
เบส | Phenoxide | ||
UV-vis ( |
270.75 nm[5] | ||
1.224 D | |||
เภสัชวิทยา | |||
C05BB05 (WHO) D08AE03, N01BX03, R02AA19 | |||
ความอันตราย | |||
GHS labelling: | |||
![]() ![]() ![]() | |||
H301, H311, H314, H331, H341, H373[6] | |||
P261, P280, P301+P310, P305+P351+P338, P310[6] | |||
NFPA 704 (fire diamond) | |||
จุดวาบไฟ | 79 องศาเซลเซียส (174 องศาฟาเรนไฮต์; 352 เคลวิน) | ||
ขีดจำกัดการระเบิด | 1.8–8.6%[3] | ||
ปริมาณหรือความเข้มข้น (LD, LC): | |||
LD50 (median dose)
|
| ||
LDLo (lowest published)
|
| ||
LC50 (median concentration)
|
| ||
NIOSH (US health exposure limits): | |||
PEL (Permissible)
|
TWA 5 ppm (19 mg/m3) [ผิวหนัง][3] | ||
REL (Recommended)
|
| ||
IDLH (Immediate danger)
|
250 ppm[3] | ||
เอกสารข้อมูลความปลอดภัย (SDS) | [1] | ||
สารประกอบอื่นที่เกี่ยวข้องกัน | |||
สารประกอบที่เกี่ยวข้อง
|
Thiophenol Sodium phenoxide | ||
หากมิได้ระบุเป็นอื่น ข้อมูลข้างต้นนี้คือข้อมูลสาร ณ ภาวะมาตรฐานที่ 25 °C, 100 kPa
|
ฟีนอล หรือ กรดฟีนอลิก เป็นสารประกอบอินทรีย์ที่มีสูตรโมเลกุล C6H5OH เป็นผลึกของแข็งที่ระเหยง่าย โมเลกุลนี้เกิดจากกลุ่มฟีนอล (−C6H5) พันธะกับกลุ่มไฮดรอกซี (−OH) ฟีนอลเป็นกรดอ่อนและต้องใช้ความระมัดระวังเนื่องจากเป็นสารพิษที่มีฤทธิ์กัดกร่อนและเป็นสารไวไฟ[8][9]
ฟีนอลถูกสกัดจากถ่านหินเป็นครั้งแรก แต่ปัจจุบันมีการผลิตจากปิโตรเลียมในปริมาณมาก (ประมาณ 7 พันล้านกิโลกรัมต่อปี) ฟีนอลเป็นสินค้าอุตสาหกรรมที่สำคัญเนื่องจากเป็นสารตั้งต้นของสารหลายชนิดและสารประกอบที่เป็นประโยชน์[10] การใช้หลักของฟีนอลคือใช้ในการสังเคราะห์พลาสติกและวัสดุที่เกี่ยวข้อง ฟีนอลและอนุพันธ์ทางเคมีเป็นสิ่งจำเป็นสำหรับการผลิตโพลีคาร์บอเนต, อีพอกซี, เบคิไลต์, ไนลอน, ผงซักฟอก, สารเคมีกำจัดวัชพืช เช่น สารเคมีกำจัดวัชพืช phenoxy และยาเสพติดจำนวนมาก
อ้างอิง
[แก้]- ↑ "Front Matter". Nomenclature of Organic Chemistry: IUPAC Recommendations and Preferred Names 2013 (Blue Book). Cambridge: The Royal Society of Chemistry. 2014. p. 690. doi:10.1039/9781849733069-FP001. ISBN 978-0-85404-182-4.
Only one name is retained, phenol, for C6H5-OH, both as a preferred name and for general nomenclature.
- ↑ "Phenol_msds".
- ↑ 3.0 3.1 3.2 3.3 3.4 NIOSH Pocket Guide to Chemical Hazards. "#0493". National Institute for Occupational Safety and Health (NIOSH).
- ↑ Kütt, Agnes; Movchun, Valeria; Rodima, Toomas; Dansauer, Timo; Rusanov, Eduard B.; Leito, Ivo; Kaljurand, Ivari; Koppel, Juta; Pihl, Viljar; Koppel, Ivar; Ovsjannikov, Gea; Toom, Lauri; Mishima, Masaaki; Medebielle, Maurice; Lork, Enno; Röschenthaler, Gerd-Volker; Koppel, Ilmar A.; Kolomeitsev, Alexander A. (2008). "Pentakis(trifluoromethyl)phenyl, a Sterically Crowded and Electron-withdrawing Group: Synthesis and Acidity of Pentakis(trifluoromethyl)benzene, -toluene, -phenol, and -aniline". The Journal of Organic Chemistry. 73 (7): 2607–20. doi:10.1021/jo702513w. PMID 18324831.
- ↑ "Phenol".
- ↑ 6.0 6.1 6.2 Sigma-Aldrich Co., Phenol. Retrieved on 2022-02-15.
- ↑ 7.0 7.1 7.2 "Phenol". Immediately Dangerous to Life and Health Concentrations (IDLH). National Institute for Occupational Safety and Health (NIOSH).
- ↑ Budavari, S, บ.ก. (1996). "The Merck Index: An Encyclopedia of Chemical, Drugs, and Biologicals". Whitehouse Station, NJ: Merck.
{{cite journal}}
: Cite journal ต้องการ|journal=
(help) - ↑ "Phenol Health and Safety Guide" (PDF). World Health Organization. November 3, 1994. สืบค้นเมื่อ August 25, 2020.
- ↑ Weber, Manfred; Weber, Markus; Kleine-Boymann, Michael (2004), "Phenol", Ullmann's Encyclopedia of Industrial Chemistry, Weinheim: Wiley-VCH, doi:10.1002/14356007.a19_299.pub2
แหล่งข้อมูลอื่น
[แก้]![](https://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/e/ec/Wiktionary-logo.svg/40px-Wiktionary-logo.svg.png)
วิกิพจนานุกรม มีความหมายของคำว่า phenol
![](https://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/f/fa/Wikiquote-logo.svg/34px-Wikiquote-logo.svg.png)
วิกิคำคมมีคำคมเกี่ยวกับ ฟีนอล
![](https://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/4/4c/Wikisource-logo.svg/38px-Wikisource-logo.svg.png)
- International Chemical Safety Card 0070
- Phenol Material Safety Data Sheet
- National Pollutant Inventory: Phenol Fact Sheet
- NIOSH Pocket Guide to Chemical Hazards
- CDC - Phenol - NIOSH Workplace Safety and Health Topic
- IARC Monograph: "Phenol"
- Arcane Radio Trivia outlines competing uses for Phenol circa 1915